نقش مشارکت دانش آموزان در طراحی برنامه درسی بر افزایش انگیزه یادگیری

رویکردهای سنتی و انتقالی به برنامه درسی، دانش آموزان را به عنوان مصرف کنندگان منفعل محتوای از پیش تعیین شده در نظر می گیرند؛ امری که به کاهش انگیزه، دلزدگی تحصیلی و افت کارایی سیستم های آموزشی منجر شده است. در مقابل، پارادایم های معاصر برنامه درسی بر اهمیت صدا و عامل بودن دانش آموز تاکید دارند. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و مرور ادبیات پژوهش، به بررسی جامع نقش مشارکت دانش آموزان در طراحی برنامه درسی بر انگیزه یادگیری آن ها پرداخته است. تبیین های نظری این مقاله مبتنی بر نظریه خودتعیین گری، نظریه شناختی-اجتماعی و اصول طراحی جهانی برای یادگیری استوار است. یافته ها نشان می دهند که درگیر کردن دانش آموزان در تصمیم گیری های مربوط به اهداف، محتوا، روش های یادگیری و سنجه های ارزشیابی، از طریق ارضای نیازهای بنیادی روان شناختی یعنی خودمختاری، شایستگی و ارتباط، انگیزه درونی را به طور معناداری ارتقا می دهد. علاوه بر این، این مشارکت منجر به بهبود فراشناخت، کاهش مقاومت در برابر یادگیری و ارتقای شمول آموزشی برای دانش آموزان با نیازهای متنوع می گردد. در نهایت، الگوهای عملیاتی برای پیاده سازی این رویکرد در سطوح مختلف تحصیلی و راهکارهایی برای عبور از موانع ساختاری ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

مشارکت دانش آموز ، طراحی برنامه درسی مشارکتی ، انگیزه یادگیری ، نظریه خودتعیین گری ، طراحی جهانی برای یادگیری ، عامل بودن دانش آموز.