تعامل علم و دین از دیدگاه علامه طباطبایی

رابطه علم و دین از مهم ترین مباحث فلسفه دین و معرفت شناسی است که همواره مورد توجه اندیشمندان بوده است. پژوهش حاضر با هدف تبیین تعامل علم و دین از دیدگاه علامه طباطبایی انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف بنیادی، از نظر ماهیت کیفی و با روش توصیفی تحلیلی و بر پایه مطالعات کتابخانه ای انجام شده است. داده های پژوهش از طریق بررسی آثار اصلی علامه طباطبایی، به ویژه تفسیر المیزان و اصول فلسفه و روش رئالیسم، و همچنین کتاب ها، مقالات و پژوهش های مرتبط گردآوری و با استفاده از تحلیل محتوای کیفی بررسی شدند. یافته های پژوهش نشان داد که از دیدگاه علامه طباطبایی، علم و دین دارای منشا واحد الهی هستند و میان آن ها تعارض واقعی وجود ندارد. علم وظیفه شناخت قوانین طبیعت و تبیین پدیده های جهان را بر عهده دارد، در حالی که دین با تکیه بر وحی، مسیر صحیح بهره گیری از این شناخت را برای دستیابی به سعادت انسان مشخص می کند. همچنین نتایج نشان داد که عقل و وحی در اندیشه علامه دو منبع مکمل معرفت هستند و بسیاری از تعارض های مطرح شده میان علم و دین، ناشی از برداشت نادرست از متون دینی یا قطعی تلقی کردن نظریه های علمی است. در مجموع، دیدگاه علامه طباطبایی الگویی مبتنی بر تعامل، هماهنگی و تکامل متقابل علم و دین ارائه می دهد که می تواند در پاسخ گویی به چالش های معرفتی معاصر و توسعه گفت وگوی میان علم و دین نقش موثری ایفا کند.

کلیدواژه ها:

علم ، دین ، تعامل علم و دین ، علامه طباطبایی ، عقل ، وحی ، معرفت شناسی