نقش داستان پردازی و فعالیت فکری در یادگیری دانش آموزان ابتدایی

مقاله مروری حاضر با هدف واکاوی نظام مند نقش و تاثیر دو مولفه بنیادین داستان پردازی و فعالیت فکری بر فرآیند یادگیری دانش آموزان دوره ابتدایی نگاشته شده است. دوره ابتدایی به عنوان حساسترین و مهم ترین دوره رشد شناختی، عاطفی و اجتماعی کودکان، نیازمند به کارگیری روش ها و رویکردهای آموزشی است که ضمن توجه به ویژگی های رشدی این گروه سنی، زمینه های لازم برای پرورش تفکر، خلاقیت و انگیزه یادگیری را در آنان فراهم آورد. در این مقاله، با مرور ادبیات نظری و یافته های پژوهشی مرتبط در سطح ملی و بین المللی، تلاش شده است تا ضمن تبیین مبانی نظری داستان پردازی و فعالیت فکری، ابعاد و مولفه های تاثیرگذاری آن ها بر یادگیری دانش آموزان ابتدایی شناسایی و تحلیل شود. یافته های این مرور نشان می دهد که داستان پردازی به عنوان یک رویکرد چندحسی و جذاب، تاثیر معناداری بر پرورش خلاقیت، تقویت مهارت های زبانی و کلامی، افزایش درک مطلب و بهبود حافظه دانش آموزان دارد (حقی، ۱۳۹۹؛ راینهارت، ۲۰۲۵). پژوهش ها حاکی از آن است که آموزش از طریق داستان پردازی می تواند خلاقیت دانش آموزان را تا ۴۲ درصد و رشد کلامی آنان را تا ۵۳ درصد افزایش دهد (نوروزی و همکاران، ۲۰۲۵). در کنار آن، فعالیت های فکری و چالش های شناختی هدفمند، نقش اساسی در پرورش تفکر انتقادی، تقویت مهارت های حل مسئله، و افزایش درگیری شناختی دانش آموزان با محتوای آموزشی ایفا می کنند (مک رل، ۲۰۲۵؛ سادووا و همکاران، ۲۰۲۵). مقاله نتیجه گیری می کند که تلفیق داستان پردازی با فعالیت های فکری و چالش های شناختی، می تواند به خلق تجارب یادگیری غنی، چندبعدی و معناداری منجر شود که ضمن ارتقای مهارت های شناختی و فراشناختی، انگیزه درونی و لذت یادگیری را نیز در دانش آموزان ابتدایی تقویت کند.

کلیدواژه ها:

داستان پردازی ، فعالیت فکری ، یادگیری دانش آموزان ابتدایی ، تفکر انتقادی ، خلاقیت ، درگیری شناختی ، رشد زبانی