ارتباط خودآگاهی هیجانی با استقلال یادگیری و نوآوری دانش آموزان

مقاله مروری حاضر با هدف واکاوی بنیادهای نظری و شواهد تجربی پیرامون ارتباط خودآگاهی هیجانی با استقلال یادگیری و نوآوری دانش آموزان نگاشته شده است. در دهه های اخیر، هم زمان با تحول در نظریه های یادگیری و شناخت، توجه فزاینده ای به نقش هیجانات و آگاهی از آن ها در فرآیندهای شناختی و تحصیلی معطوف شده است. خودآگاهی هیجانی، به عنوان یکی از مولفه های بنیادین هوش هیجانی، به توانایی فرد در تشخیص، شناسایی و درک هیجانات خود و تاثیر آن ها بر افکار و رفتار اشاره دارد. این توانایی بنیادین، زمینه ساز پرورش سایر مولفه های هوش هیجانی و پیش نیازی ضروری برای خودتنظیمی موثر محسوب می شود. از سوی دیگر، استقلال یادگیری به عنوان توانایی یادگیرنده در به عهده گرفتن مسئولیت یادگیری خود، شامل فرآیندهای هدف گذاری، برنامه ریزی، نظارت و ارزشیابی پیشرفت یادگیری، نقشی محوری در موفقیت تحصیلی و یادگیری مادام العمر ایفا می کند. نوآوری دانش آموزان نیز به عنوان توانایی تولید ایده های نو، ترکیب دانش به شیوه های بدیع، و ارائه راه حل های خلاقانه برای مسائل، از جمله اهداف غایی نظام های آموزشی پیشرفته به شمار می رود. این مقاله مروری با تکیه بر مبانی نظری هوش هیجانی، روانشناسی شناختی و نظریه های یادگیری خودتنظیم، استدلال می کند که خودآگاهی هیجانی از طریق مکانیسم های متعددی از جمله تقویت خودتنظیمی، افزایش انعطاف پذیری شناختی، کاهش اضطراب، و تقویت انگیزش درونی، می تواند به طور معناداری بر استقلال یادگیری و نوآوری دانش آموزان تاثیر بگذارد. مرور نظام مند منابع و پژوهش های تجربی نشان می دهد که دانش آموزانی از خودآگاهی هیجانی بالاتری برخوردارند، در تنظیم فرآیند یادگیری خود موفق تر عمل می کنند، در مواجهه با چالش ها و ناکامی ها تاب آوری بیشتری نشان می دهند، و توانایی بیشتری برای تفکر واگرا و تولید ایده های نوآورانه دارند.

کلیدواژه ها:

خودآگاهی هیجانی ، هوش هیجانی ، استقلال یادگیری ، یادگیری خودتنظیم ، نوآوری