تلفیق آموزش مهارت های زندگی در برنامه درسی رسمی

مقاله مروری حاضر با هدف واکاوی مبانی، چیستی، چگونگی و چالش های تلفیق آموزش مهارت های زندگی در برنامه درسی رسمی نظام های آموزشی نگاشته شده است. در عصری که پیچیدگی های اجتماعی، تحولات شتابان فناورانه و بحران های جهانی نظیر همه گیری ها، تغییرات اقلیمی و نابرابری های فزاینده، زندگی فردی و جمعی را با چالش های بی سابقه ای مواجه ساخته است، کارکرد سنتی نظام های آموزشی یعنی صرفا انتقال دانش های نظری و اطلاعات کلیشه ای، دیگر پاسخگوی نیازهای اصیل فراگیران برای ورود موفق به عرصه حیات فردی و اجتماعی نیست. در چنین شرایطی، مهارت های زندگی که توسط سازمان جهانی بهداشت به عنوان مجموعه ای از توانایی های روانی-اجتماعی برای رفتار موثر و سازگارانه در مواجهه با خواست ها و چالش های روزمره تعریف می شود، به عنوان یک ضرورت انکارناپذیر در کانون توجه سیاست گذاران آموزشی، برنامه ریزان درسی و مربیان در سراسر جهان قرار گرفته است. این مقاله با بهره گیری از مرور نظام مند ادبیات پژوهش در حوزه های برنامه ریزی درسی، روان شناسی تربیتی و آموزش مهارت های زندگی، تلاش می کند تا ضمن مفهوم شناسی دقیق این حوزه و ارائه چارچوب های نظری مرتبط، رویکردهای مختلف تلفیق (شامل تلفیق در برنامه درسی، تلفیق میان رشته ای، ارائه به صورت درس مستقل و گنجاندن در فعالیت های فوق برنامه) را مورد بررسی و مداقه قرار دهد. یافته های این مرور نشان می دهد که اگرچه در سطح بین المللی اجماع قابل توجهی بر ضرورت گنجاندن مهارت های ده گانه ای همچون خودآگاهی، همدلی، تفکر نقادانه، تفکر خلاق، تصمیم گیری، حل مسئله، ارتباط موثر، مدیریت روابط بین فردی، مقابله با هیجانات و مقابله با استرس در برنامه های درسی وجود دارد .

کلیدواژه ها:

آموزش مهارت های زندگی ، تلفیق برنامه درسی ، برنامه درسی رسمی