مقایسه اثربخشی روش های سنتی و فعال در تدریس مفاهیم پایه

این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی رویکردهای تدریس سنتی و فعال در تعمیق یادگیری و تثبیت مفاهیم پایه در دانش آموزان انجام شده است. در سال های اخیر، تمرکز بر رویکردهای آموزشی مبتنی بر دانش آموز (Student-Centered Approaches) افزایش یافته است، زیرا روش های سنتی (Teacher-Centered) اغلب در پرورش مهارت های تفکر انتقادی و حل مسئله ناکام بوده اند. این مطالعه با رویکردی شبه آزمایشی و با استفاده از طرح پیش آزمون–پس آزمون با گروه کنترل و آزمایش، اثربخشی دو رویکرد مذکور را بر یادگیری مفهومی دانش آموزان پایه پنجم ابتدایی در درس علوم سنجیده است. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان دوره ابتدایی شهر تهران بوده و نمونه ای متشکل از ۸۰ دانش آموز به شیوه تصادفی خوشه ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل آزمون های محقق ساخته با روایی محتوایی و سازه تاییدشده، و پرسشنامه نگرش به یادگیری بود. نتایج تحلیل واریانس یک طرفه (ANOVA) و آزمون های تی مستقل نشان داد که تفاوت معناداری در سطح یادگیری مفهومی بین گروهی که با روش های فعال (مانند یادگیری مبتنی بر پروژه و بحث گروهی) آموزش دیده اند و گروه کنترل (آموزش سنتی مبتنی بر سخنرانی) وجود دارد. گروه آزمایش به طور متوسط نمرات به مراتب بالاتری در درک عمیق، کاربرد و انتقال مفاهیم کسب کردند. این یافته ها بر ضرورت بازنگری در شیوه های مرسوم آموزشی و اتخاذ رویکردهای فعال تاکید دارد که توانایی دانش آموزان را در ساخت فعالانه دانش خود تقویت می کنند.

کلیدواژه ها:

آموزش سنتی ، آموزش فعال ، یادگیری مفهومی ، تدریس ، سازه گرایی ، اثربخشی تدریس