مدل شایستگی های مدیران ارشد آموزش و پرورش : رویکرد کیفی و کمی

این پژوهش با هدف ،شناسایی مولفه های اصلی شایستگی مدیران ارشد وزارت آموزش و پرورش ،جهت ارائه مدل شایستگی مطلوب و بنا به درخواست وزارت آموزش و پرورش ایران انجام شد. این پژوهش از نظر هدف از نوع تحقیقات کاربردی ،از نظر نحوه گردآوری داده ها از نوع تحقیقات توصیفی-اکتشافی و بر حسب روش اجرا از نوع تحقیق های کیفی-کمی محسوب می شود. جامعه آماری پژوهش شامل مدیران ارشد آموزش و پرورش(۱۵۷ تن) ، خبرگان و استادان دانشگاهی که در زمینه شایستگی های مدیریتی فعالیت داشته اند می باشد. برای نمونه گیری از جامعه آماری در بخش کیفی از روش نمونه گیری هدفمند و در بخش کمی از روش تصادفی استفاده شد. در بخش کیفی با بررسی پژوهش های صورت گرفته در حوزه شایستگی و اجرای مصاحبه نیمه ساختار یافته با ۱۶ نفر از خبرگان این حوزه ،تعداد ۲۵ شایستگی برای مدیران ارشد آموزش و پرورش مورد تایید قرار گرفت. سپس در بخش کمی پرسشنامه محقق ساخته بر اساس ۲۵ مولفه شایستگی استخراج شده از مرحله کیفی تدوین وبرای۱۱۱ نفر ازمدیران ارشد آموزش وپرورش ارسال شد.جهت تایید روایی پرسشنامه از نظرات تخصصی صاحب نظران و خبرگان استفاده گردید.برای تایید پایایی آن از ضریب آلفای کرونباخ استفاده و پایایی آن با مقدار ۷۸۵/۰ مورد تایید قرار گرفت.در این پژوهش برای تجزیه و تحلیل داده ها از روشهای آمار توصیفی و استنباطی و نرم افزارهای SPSS و PLS استفاده و در نهایت ۱۵ شایستگی مهم در سه محور جهت گیری وظیفه ای ، شناختی و تعاملی شناسایی و دسته بندی گردید. بعد از تحلیل اکتشافی و تاییدی ابعاد ۱۵ گانه، اولین بعد شناسایی شده ، جهت گیری وظیفه ای و به ترتیب اهمیت مشتمل بر ۶ شایستگی « نظارت و کنترل» ، « سازماندهی » ، « برنامه ریزی » ، «مدیریت تکنولوژی » ، « مدیریت زمان» و « مدیریت منابع » بود. همچنین جهت گیری تعاملی به ترتیب اهمیت در ۵ شایستگی « ارتباط موثر» ، «انعطاف پذیری» ،« مذاکره و اقناع» ، « ریسک پذیری» و « مسئولیت پذیری» مشخص شد و در نهایت جهت گیری شناختی در ۴ شایستگی « حل مساله و تصمیم گیری» ، «تفکر تحلیلی» ، « تفکر استراتزیک » و « تفکر خلاق » خلاصه و دسته بندی گردید. مدل نهایی ارائه شده می تواند در نظام مدیریت منابع انسانی مبتنی بر شایستگی،در وزارت آموزش و پرورش جهت امور آموزش ،استخدام،ارزیابی عملکرد و کانون های ارزیابی به کار گرفته شود.

کلیدواژه ها:

شایستگی ، مدیران ارشد آموزش و پرورش ، مدل شایستگی