واکاوی مفهوم جهان شهرگرایی در تعلیم و تربیت: الزامات و راهبردهای پیاده سازی در نظام آموزش و پرورش ایران

جهانی شدن به عنوان یک واقعیت گریزناپذیر عصر حاضر، تاثیرات عمیقی بر عرصه های مختلف از جمله تعلیم و تربیت گذاشته است. در این میان، مفهوم "جهان شهرگرایی" (Global Citizenship Education) به عنوان پاسخی تربیتی به این پدیده، بر پرورش نسلی آگاه، مسئول و توانمند برای زندگی و مشارکت در جامعه ای جهانی تاکید دارد. این پژوهش با هدف تبیین ضرورت، مبانی و الزامات گنجاندن مولفه های جهان شهرگرایی در برنامه درسی و فرآیندهای آموزشی نظام آموزش و پرورش ایران انجام شده است. مطالعه حاضر با روش کیفی و از نوع تحلیل مضمون انجام شده و داده ها از طریق بررسی اسناد بالادستی (مانند سند تحول بنیادین)، مطالعات تطبیقی با نظام های آموزشی پیشرو و مصاحبه با صاحب نظران تربیتی گردآوری شده اند. یافته ها نشان می دهد که تحقق جهان شهرگرایی در آموزش و پرورش ایران مستلزم بازنگری در اهداف، محتوا، روش های تدریس و ارزشیابی آموزشی است. ایجاد مهارت هایی چون تفکر نقاد، درک بین فرهنگی، مسئولیت پذیری اجتماعی و زیست مسئولانه در قبال چالش های جهانی (مانند تغییرات اقلیمی و نابرابری) از جمله محورهای کلیدی این تحول است. همچنین، این پژوهش چالش های پیش رو از قبیل مقاومت در برابر تغییر، کمبود منابع و الزامات ضمن خدمت معلمان را شناسایی و راهبردهایی عملیاتی مانند تدوین برنامه درسی تلفیقی، توسعه پروژه های بین المللی مجازی و تقویت گفت وگوی بین فرهنگی در مدرسه را پیشنهاد می دهد.

کلیدواژه ها:

جهان شهرگرایی ، تعلیم و تربیت ، آموزش جهانی ، نظام آموزش و پرورش ایران