تاثیر ذهن آگاهی بر انگیزه و عملکرد تحصیلی

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر ذهن آگاهی بر انگیزه و عملکرد تحصیلی دانش آموزان و دانشجویان انجام شد. روش تحقیق از نوع نیمه آزمایشی با پیش آزمون و پس آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل دانش آموزان و دانشجویان شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۵ بود که با استفاده از نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای، ۱۲۰ نفر انتخاب و به دو گروه آزمایش و کنترل تقسیم شدند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه ذهن آگاهی، پرسشنامه انگیزه تحصیلی و نمرات عملکرد تحصیلی بودند. گروه آزمایش در طی ۸ جلسه آموزشی هفتگی، تمرین های تمرکز بر تنفس، مدیتیشن کوتاه، مشاهده افکار بدون قضاوت و تمرین های عملی را انجام داد، در حالی که گروه کنترل مداخله ای دریافت نکرد. تحلیل داده ها با استفاده از شاخص های آمار توصیفی، آزمون همبستگی پیرسون و تحلیل کوواریانس چندمتغیره انجام شد. یافته ها نشان داد که مداخله ذهن آگاهی به طور معناداری انگیزه درونی و عملکرد تحصیلی گروه آزمایش را افزایش داد و اثر مثبت آن بر توانایی تمرکز، مدیریت هیجانات و بهبود عملکرد تحصیلی تایید شد. همچنین همبستگی معناداری بین میزان تمرین ذهن آگاهی و افزایش انگیزه و عملکرد تحصیلی مشاهده شد. این نتایج نشان می دهد که ذهن آگاهی می تواند به عنوان یک مهارت موثر در ارتقای توانایی های شناختی، هیجانی و انگیزشی دانش آموزان و دانشجویان به کار گرفته شود و اهمیت گنجاندن آن در برنامه های آموزشی و تربیتی مورد تاکید قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

ذهن آگاهی ، انگیزه تحصیلی ، عملکرد تحصیلی ، خودتنظیمی ، تمرکز