مدیریت امید در کلاس درس: نقش معلم در تقویت آینده نگری دانش آموزان

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش معلم در مدیریت امید و تقویت آینده نگری دانش آموزان در محیط کلاس درس انجام شده است. در دنیای پیچیده و نامطمئن امروز، امید به عنوان یک سازه انگیزشی شناختی، نقش محوری در سلامت روان، تاب آوری تحصیلی و جهت گیری مثبت دانش آموزان نسبت به آینده ایفا می کند. این مطالعه با مبنا قرار دادن نظریه امید اسنایدر که امید را متشکل از دو مولفه "عامل شناسی" (اراده برای رسیدن به اهداف) و "مسیر یابی" (توانایی یافتن راه های رسیدن به اهداف) می داند، به تحلیل اقدامات و راهبردهای معلمان در پرورش این مولفه ها می پردازد. روش تحقیق در این مقاله، مروری نظام مند با رویکرد تحلیلی-تلفیقی است. یافته های حاصل از بررسی منابع معتبر نشان می دهد که معلمان موفق، از طریق سه دسته اقدامات اصلی شامل "ایجاد رابطه و کلاس درس دموکراتیک"، "استفاده از رویکردهای آموزشی عدالت محور و فرهنگی-پاسخگو" و "آموزش مستقیم مهارت های عاملیت و برنامه ریزی"، بستر مناسبی برای شکوفایی امید در دانش آموزان فراهم می کنند. همچنین نتایج پژوهش های تجربی داخلی و خارجی حاکی از آن است که آموزش مبتنی بر آینده نگری تاثیر معناداری بر افزایش امید تحصیلی و جهت گیری هدفمند دانش آموزان دارد. افزون بر این، یافته ها نشان می دهد که امید دانش آموز و معلم رابطه ای دوسویه دارند و معلمانی که خود از سطوح بالاتری از امید برخوردارند و راهبردهای خودمراقبتی را به کار می بندند، در مدیریت امید در کلاس موفق تر عمل می کنند. در بخش بحث، چگونگی تعامل این یافته ها با نظریه های یادگیری اجتماعی و نقش معلم به عنوان "عامل امید" تحلیل شده است. نتیجه گیری مقاله بر ضرورت گنجاندن مولفه های امید در برنامه های درسی تربیت معلم و طراحی مداخلات مبتنی بر امید در مدارس تاکید دارد تا دانش آموزان بتوانند با دیدی مثبت و هدفمند، مسیر آینده خود را ترسیم کنند.

کلیدواژه ها:

امید ، آینده نگری ، نظریه امید اسنایدر ، نقش معلم ، مدیریت کلاس درس ، تاب آوری تحصیلی