ورزش همگانی و نهادینه سازی سبک زندگی فعال

در عصر حاضر، کم تحرکی به مثابه یک "بحران خاموش" سلامت عمومی را تهدید می کند و با وجود آگاهی از فواید فعالیت بدنی، شکاف عمیقی میان دانش و کنش شهروندان مشاهده می شود. پژوهش حاضر با هدف تبیین پیشران های کلیدی و ارائه یک چارچوب جامع برای نهادینه سازی ورزش همگانی با رویکردی چندبعدی انجام شده است. این مطالعه از نوع "سنتزپژوهی" است که با روش اسنادی و تکنیک تحلیل مضمون انجام گرفت. جامعه آماری شامل ۵۵ سند علمی معتبر (مقالات ISC، ISI و گزارش های جهانی) در بازه زمانی ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ بود که به صورت هدفمند و بر اساس معیار اشباع نظری انتخاب شدند. یافته های پژوهش نشان می دهد که نهادینه سازی سبک زندگی فعال، فرآیندی خطی نیست بلکه محصول تعامل دینامیک چهار کلان مولفه است: ۱. پیشران های اجتماعی-فرهنگی (شامل سرمایه اجتماعی، جامعه پذیری خانوادگی و حمایت همسالان)، ۲. پیشران های محیطی-کالبدی (شامل قابلیت پیاده مداری، دسترسی عادلانه و طراحی شهری فعال)، ۳. پیشران های مدیریتی-سیاستی (شامل حکمرانی خوب، مدل های تامین مالی پایدار و حمایت های قانونی) و ۴. پیشران های فناورانه (سواد بدنی دیجیتال). نتیجه گیری پژوهش حاکی از آن است که مدل های تک بعدی و دستوری در ایران کارآمد نبوده و گذار به سبک زندگی فعال نیازمند یک "اکوسیستم حمایتی" است؛ جایی که با تغییر پارادایم از رویکرد سخت افزاری به رویکرد انسان محور و ایجاد ائتلاف های استراتژیک میان نهادهای شهری، آموزشی و بهداشتی، فعالیت بدنی در روتین روزمره شهروندان ادغام شود.

کلیدواژه ها:

ورزش همگانی ، سبک زندگی فعال ، سرمایه اجتماعی ، سیاست گذاری ورزشی ، محیط کالبدی ، تحلیل مضمون