اثر استفاده از هوش مصنوعی آموزشی بر انگیزش درونی و خودتنظیمی یادگیری

تحولات سریع فناوری در دهه ۲۰۲۰ نشان داده است که هوش مصنوعی آموزشی (AIEd) می تواند الگوهای یادگیری دانش آموزان را دگرگون سازد، اما میزان و چگونگی تاثیر آن بر انگیزش درونی و خودتنظیمی یادگیری هنوز به روشنی تبیین نشده است. هدف این پژوهش، بررسی اثر استفاده از سامانه های هوش مصنوعی آموزشی بر انگیزش درونی و خودتنظیمی یادگیری دانش آموزان و ارائه مدلی تبیینی برای این رابطه بود. پژوهش به روش توصیفی–تحلیلی و بر پایه ی تحلیل محتوای کیفی و مدل معادلات ساختاری (SEM) انجام گرفت. داده ها از پژوهش های داخلی و خارجی معتبر (۲۰۲۰ تا ۲۰۲۵) گردآوری و تحلیل شدند. یافته ها نشان داد بین استفاده از هوش مصنوعی آموزشی و انگیزش درونی رابطه ی مثبت و معنادار (r = ۰.۶۸) وجود دارد و ۶۱٪ از واریانس انگیزش درونی توسط مولفه های بازخورد فوری، بازی وارسازی و خودانتخابی تبیین می شود. همچنین، اثر مستقیم هوش مصنوعی بر خودتنظیمی β = ۰.۴۴ و اثر غیرمستقیم آن از طریق انگیزش درونی β = ۰.۳۷ بود؛ در مجموع، مدل پیشنهادی حدود ۶۳٪ از واریانس خودتنظیمی را پیش بینی کرد. بر این اساس، مدل «هوش–انگیزش» به عنوان چارچوبی مفهومی برای طراحی آموزشی آینده معرفی گردید.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی آموزشی ، انگیزش درونی ، خودتنظیمی یادگیری ، نظریه خودتعیین گری ، مدل معادلات ساختاری