تحلیل نقش معلم از انتقال دهنده به تسهیل گر آموزشی با بهره گیری از دستیارهای هوشمند در کلاس درس

چکیدهگسترش فناوری های مبتنی بر هوش مصنوعی و ورود دستیارهای هوشمند به محیط های آموزشی، موجب تغییرات اساسی در نقش و جایگاه معلم در فرایند یاددهی–یادگیری شده است. هدف پژوهش حاضر، تحلیل تحول نقش معلم از انتقال دهنده دانش به تسهیل گر آموزشی با بهره گیری از دستیارهای هوشمند در کلاس درس است. این پژوهش با روش توصیفی–تحلیلی و با استفاده از مطالعات کتابخانه ای و بررسی منابع علمی مرتبط انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که دستیارهای هوشمند با قابلیت هایی مانند ارائه بازخورد فوری، شخصی سازی یادگیری، تحلیل عملکرد دانش آموزان، تولید محتوای آموزشی و پاسخ گویی به پرسش های یادگیرندگان، می توانند بخشی از وظایف سنتی معلم را پشتیبانی کنند. در نتیجه، نقش معلم از ارائه کننده صرف اطلاعات به سمت طراحی محیط یادگیری، هدایت فرایند آموزش، تقویت تفکر انتقادی، ایجاد انگیزه و حمایت از رشد فردی و اجتماعی دانش آموزان تغییر می یابد.نتایج پژوهش همچنین نشان می دهد که استفاده اثربخش از دستیارهای هوشمند نیازمند توسعه شایستگی های حرفه ای جدید در میان معلمان، از جمله سواد دیجیتال، توانایی ارزیابی اطلاعات تولیدشده توسط هوش مصنوعی و مهارت طراحی فعالیت های آموزشی مبتنی بر فناوری است. با وجود مزایای فراوان این فناوری ها، چالش هایی مانند وابستگی بیش از حد به ابزارهای هوشمند، مسائل اخلاقی، حفظ حریم خصوصی داده ها و ضرورت حفظ تعامل انسانی در آموزش نیز باید مورد توجه قرار گیرد. بر اساس یافته ها، هوش مصنوعی جایگزین معلم نخواهد شد، بلکه می تواند به عنوان ابزاری مکمل، زمینه ارتقای نقش حرفه ای معلم و حرکت به سوی آموزش یادگیرنده محور را فراهم سازد. بنابراین، آینده آموزش در گرو تعامل سازنده میان توانایی های انسانی معلم و ظرفیت های فناوری های هوشمند خواهد بود.کلمات کلیدی:معلم تسهیل گر، انتقال دهنده دانش، دستیارهای هوشمند آموزشی، هوش مصنوعی در آموزش، فناوری آموزشی، یادگیری شخصی سازی شده، نقش حرفه ای معلم، کلاس درس هوشمند.