نقش مدیران مدرسه در ایجاد محیط های امن روان شناختی برای دانش آموزان دوره ابتدایی

سلامت روان دانش آموزان دوره ابتدایی در سال های اخیر به ویژه در پی همه گیری بیماری کووید-۱۹، شکنندگی فزاینده ای یافته است و این بحران جهانی تاثیرات عمیقی بر رشد عاطفی، اجتماعی و شناختی کودکان برجای گذاشته است. اگرچه پژوهش های پیشین به بررسی نقش معلمان و والدین در حمایت از سلامت روان کودکان پرداخته اند، اما نقش مدیران مدرسه به عنوان معماران اصلی سیاست ها و فرهنگ سازمانی مدارس، به ویژه در مقطع ابتدایی، کمتر مورد کنکاش قرار گرفته است. مقاله مروری حاضر با هدف بررسی و تلفیق دانش موجود در خصوص نقش های رهبری مدیران مدرسه در ارتقای سلامت روان دانش آموزان دوره ابتدایی تدوین شده است. چارچوب تحلیلی این پژوهش بر پایه الگوهای چندبعدی رهبری شامل رهبری تحول آفرین، آموزشی، حمایت گر و توزیع شده استوار است. یافته ها نشان می دهد که مدیران مدرسه نه تنها باید به عنوان تدوین کنندگان سیاست عمل کنند، بلکه نقشی کلیدی در خلق محیط های یادگیری امن و حمایت گر ایفا می کنند. راهبردهای مدیریتی جامع شامل تدوین سیاست های پیش دستانه، توسعه حرفه ای کارکنان، ایجاد فرهنگ مدرسه حمایت گر، و پیاده سازی نظام جامع ارتقای سلامت روان در کل مدرسه از یافته های محوری این پژوهش است. این راهبردها بر ضرورت همکاری بین بخشی و مشارکت ذی نفعان مختلف تاکید دارند. نتایج حاکی از آن است که تقویت ظرفیت رهبری مدیرانی که به بافت های عاطفی، اجتماعی و فرهنگی کودکان حساس هستند، نقشی تعیین کننده در ارتقای بهزیستی روانی و موفقیت تحصیلی درازمدت دانش آموزان دارد. این مقاله با ارائه یک چارچوب مفهومی تلفیقی، به مدیران مدرسه، سیاست گذاران آموزشی و پژوهشگران حوزه روان شناسی تربیتی بینشی جامع درباره ابعاد مختلف رهبری سلامت محور در مدارس ابتدایی ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

سلامت روان ، دانش آموزان دوره ابتدایی ، رهبری آموزشی ، مدیران مدرسه ، محیط های امن روان شناختی ، رهبری مدرسه محور در ارتقای سلامت روان.