تدوین تکالیف ساختاریافته دارای اهداف مشخص، برای ارتقای انگیزه درونی و مشغول سازی ذهنی و عملی دانش آموزان دوره ی ابتدایی

فعالیت آموزشی جذاب، نخستین رکن پیشگیری از بی نظمی است. جذابیت در آموزش به معنای سرگرمی سطحی یا صرفا ایجاد تنوع ظاهری نیست، بلکه به معنای طراحی موقعیت هایی است که دانش آموز را از نظر ذهنی، عاطفی و رفتاری درگیر کند. وقتی دانش آموز احساس کند فعالیت کلاس با نیازها، علایق، تجربه های قبلی و سطح توانایی او ارتباط دارد، با رغبت بیشتری وارد فرایند یادگیری می شود. این درگیری فعال، زمان و انرژی دانش آموز را در مسیر هدفمند قرار می دهد و احتمال درگیر شدن او در رفتارهای حاشیه ای و مزاحم را کاهش می دهد. بنابراین، جذابیت آموزشی باید به عنوان یک مولفه علمی و بنیادین در مدیریت کلاس شناخته شود، نه یک عنصر تزئینی یا جانبی. یافته ها نشان داد که کلاس های فعال، پروژه محور، گفت وگومحور و مساله محور، نسبت به کلاس های یکنواخت و حافظه محور، زمینه کمتری برای بی نظمی دارند. نکته مهم دیگر آن است که جذاب بودن فعالیت به تنهایی کافی نیست. اگرچه علاقه و انگیزش، شروع مناسبی برای درگیری دانش آموزان با یادگیری است، اما بدون وجود ساختار روشن، همین انرژی ممکن است به آشفتگی منجر شود. از همین رو، دومین محور اساسی پژوهش، یعنی تکلیف روشن، جایگاهی تعیین کننده در بحث و نتیجه گیری دارد. تکلیف روشن به این معناست که دانش آموز بداند هدف فعالیت چیست، چگونه باید آن را انجام دهد، چه مراحلی را باید طی کند، چه منابعی در اختیار دارد، چقدر زمان برای انجام آن دارد و بر اساس چه معیارهایی ارزیابی خواهد شد. هر اندازه این عناصر شفاف تر باشند، دانش آموز با اطمینان بیشتری وارد فعالیت می شود و اضطراب، سردرگمی و رفتارهای ناشی از بلاتکلیفی کاهش می یابد. در واقع، بسیاری از رفتارهای به ظاهر انضباطی، ریشه در ابهام شناختی دارند؛ یعنی دانش آموز نمی داند باید چه کند و همین ندانستن، او را به کناره گیری، مقاومت یا رفتارهای برهم زننده سوق می دهد.

کلیدواژه ها:

مدیریت کلاس ، طراحی آموزشی ، تکالیف روشن ، مشارکت دانش آموز ، پیشگیری از بی نظمی ، یادگیری تعاملی.