بررسی میزان خستگی دیجیتال دانش آموزان و معلمان درکلاس های مجازی طولانی روزانه

پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان خستگی دیجیتال دانش آموزان و معلمان در کلاس های مجازی طولانی مدت روزانه انجام شد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر شیوه اجرا، توصیفی تحلیلی و مبتنی بر رویکرد پیمایشی بود. جامعه آماری پژوهش را دانش آموزان و معلمان شرکت کننده در کلاس های مجازی مدارس تشکیل دادند که تعدادی از آنان به روش نمونه گیری تصادفی انتخاب شدند. برای گردآوری داده ها از پرسش نامه استاندارد خستگی دیجیتال شامل مولفه های خستگی جسمانی، ذهنی، هیجانی، چشمی و کاهش تمرکز استفاده شد. روند پژوهش با تعیین ساعات حضور روزانه در فضای مجازی، میزان استفاده از ابزارهای دیجیتال و سنجش نشانه های خستگی در دو گروه انجام گرفت. روایی ابزار با استفاده از نظر متخصصان علوم تربیتی و فناوری آموزشی و پایایی آن از طریق محاسبه ضریب آلفای کرونباخ تایید شد. داده های به دست آمده با استفاده از مدل تحلیل آماری توصیفی و استنباطی، شامل میانگین، انحراف معیار، آزمون همبستگی و مقایسه میانگین ها تحلیل گردید. نتایج نشان داد که طولانی شدن کلاس های مجازی روزانه با افزایش خستگی دیجیتال دانش آموزان و معلمان رابطه ای مثبت و معنادار دارد. خستگی چشمی، کاهش تمرکز، سردرد، بی حوصلگی، فرسودگی ذهنی و افت انگیزه از مهم ترین پیامدهای گزارش شده در میان شرکت کنندگان بود. همچنین میزان خستگی دیجیتال در افرادی که زمان استراحت کوتاه تر و تنوع فعالیت آموزشی کمتری داشتند، به طور معناداری بیشتر مشاهده شد. یافته ها بیانگر آن بود که دانش آموزان به دلیل محدودیت خودتنظیمی و معلمان به سبب فشار تدریس و مدیریت هم زمان کلاس، الگوهای متفاوتی از خستگی را تجربه می کنند. بر این اساس، کاهش مدت جلسات، ایجاد وقفه های منظم، تنوع بخشی به روش تدریس و آموزش اصول بهداشت دیجیتال برای کنترل خستگی پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

خستگی دیجیتال ، دانش آموزان ، معلمان ، کلاس مجازی ، آموزش آنلاین ، فرسودگی ذهنی ، یادگیری الکترونیکی.