تراانسانگرایی و سوژه زدایی از سیاست: ابژه های فناورانه، بیوپولیتیک و بازتعریف قدرت در عصر دیجیتال

تحولات فناورانه در قلمروهای هوش مصنوعی، زیست فناوری و علوم شناختی، در چارچوب گفتمان ترابشریت، مرزهای زیستی انسان را درنوردیده و بنیان های انسان شناختی فلسفه مدرن را به چالش کشیده است. ترابشریت با ادغام بدن و ماشین، ذهن و داده، سوژه را از فاعل شناسا و مختار به موقعیتی ابژه وار فرو می کاهد؛ جایی که عاملیت انسانی در شبکه محاسبات پیش بینانه و تصمیم گیری الگوریتمی تحلیل می رود.این پژوهش با رویکرد تحلیلی-انتقادی و در چارچوب «بیوپولیتیک» فوکو، «حیات برهنه» آگامبن و نظریه «کنشگر-شبکه» لاتور، تبارشناسی نسبت انسان و فناوری در عصر دیجیتال را بررسی می کند و «قدرت الگوریتمی» را به مثابه چهره پنجم قدرت تحلیل می نماید؛ سلطه ای که از طریق پیش بینی، داده کاوی و طراحی آینده، نه اجبار، اعمال می شود.مطالعه موردی پروژه «نورالینک» نشان می دهد فناوری های ترابشری با اتصال مستقیم مغز و الگوریتم، سوژه را از ساحت کنشگری به وضعیت داده ای تقلیل می دهند و از زیست سیاست به مهندسی شناختی گذار می کنند. این فرایند، موسوم به «سوژه زدایی دیجیتال»، پیامدهای عمیقی برای آزادی، عدالت و مشروعیت سیاسی دارد. پژوهش در پایان بر بازاندیشی نظریه های سیاسی و اخلاقی معاصر تاکید کرده و شفافیت الگوریتمی، حق مالکیت داده و سواد انتقادی دیجیتال را راه های مقاومت در برابر ابژه سازی انسان می داند.

کلیدواژه ها:

ترابشریت ، سوژه زدایی دیجیتال ، قدرت الگوریتمی ، بیوپولیتیک ، سرمایه داری نظارتی