تحلیل چالش های اجرای برنامه های اصلاح نظام اداری ایران با استفاده از رویکرد نظریه مبنایی

هدف پژوهش حاضر تحلیل چالش های اجرای برنامه های اصلاح نظام اداری است. برای دستیابی به این هدف، پژوهش با رویکرد کیفی و مبتنی بر نظریه مبنایی انجام شد. داده ها از طریق مصاحبه با کنشگران حوزه اصلاح نظام اداری و با روش نمونه گیری هدفمند جمع آوری شد و فرآیند گردآوری تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. مصاحبه ها پس از پیاده سازی، به شیوه کدگذاری نظام مند تحلیل شدند. یافته ها بر اساس رهیافت نظام مند اشتراوس و کوربین نشان داد که «فعال نبودن عرصه سیاست» به عنوان پدیده محوری قابل شناسایی است. شرایط علی شامل «ابهام در نظام حکمرانی کشور» و «ابهام در دوگانگی سیاست و اداره»، شرایط زمینه ای شامل «اثرات محیط کلان» و «فرهنگ برنامه ناپذیری» و شرایط مداخله گر شامل «ضعف در نظام برنامه ریزی» و «ضعف در نهاد برنامه ریزی اصلاح نظام اداری» هستند. در واکنش به این شرایط، راهبردهایی نظیر «تدوین برنامه صرفا برای داشتن برنامه» و «تقلید از مدل های خارجی» اتخاذ می شود. درنهایت، «پایین بودن قابلیت اجرا» و «ضعف در نظام ارزیابی» به عنوان پیامدهای اصلی این فرآیند شناسایی شدند. این نتایج ضمن تبیین نظام مند موانع اصلاحات اداری، نشان دهنده ضرورت توجه به تقویت نهادهای برنامه ریزی و ایجاد سازوکارهای پایدار برای افزایش کارایی و اثربخشی سیاست ها در نظام اداری است.

کلیدواژه ها:

صلاح نظام اداری ایران ، چالش های اجرا ، کشورهای درحال توسعه ، نظریه مبنایی