روابط اقتصادی و تجاری ایران و سوریه در سال های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۰

روابط ایران و سوریه در دهه های اخیر همواره به عنوان یکی از مهم ترین محورهای ژئوپلیتیکی خاورمیانه مطرح بوده است. پیوندهای سیاسی و امنیتی دو کشور، به ویژه پس از بحران سوریه در سال ۲۰۱۱، بیش از هر زمان دیگری تقویت شد و ایران با حمایت های گسترده سیاسی، نظامی و مالی به یکی از اصلی ترین حامیان دمشق تبدیل شد. با این حال، علی رغم این سطح از نزدیکی، روابط اقتصادی و تجاری دو کشور رشد متناسبی با روابط سیاسی نداشته است. هدف این پژوهش بررسی چرایی این عدم توازن و تحلیل روند مبادلات تجاری ایران و سوریه در سال های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۰ است. روش تحقیق به صورت توصیفی تحلیلی و مبتنی بر داده های آماری، اسناد رسمی و تحلیل منابع معتبر انجام شد. یافته ها نشان می دهد صادرات ایران به سوریه در این بازه عمدتا شامل قطعات صنعتی، دارو و مواد غذایی بوده و واردات محدود به کالاهایی همچون فسفات و محصولات کشاورزی شده است. این روند تحت تاثیر مشکلات بانکی، محدودیت های حمل ونقل، تحریم های بین المللی و ضعف شناخت فعالان اقتصادی ایران از بازار سوریه شکل گرفته است. همچنین بررسی رقابت منطقه ای نشان داد کشورهایی مانند ترکیه، چین و امارات توانسته اند سهم بیشتری از بازار سوریه را تصاحب کنند و پروژه های مهم بازسازی به آنها واگذار شود. در نتیجه، ایران با وجود سرمایه گذاری های سیاسی و امنیتی گسترده، از منافع اقتصادی کمتری برخوردار شده است. این مقاله در پایان راهکارهایی همچون ایجاد بانک مشترک، توسعه خطوط مستقیم حمل ونقل، تقویت صادرات خدمات فنی مهندسی و تمرکز بر سرمایه گذاری بلندمدت را به عنوان الزامات اساسی برای ارتقای روابط اقتصادی ایران و سوریه پیشنهاد می دهد.روابط ایران و سوریه در دهه های اخیر همواره به عنوان یکی از مهم ترین محورهای ژئوپلیتیکی خاورمیانه مطرح بوده است. پیوندهای سیاسی و امنیتی دو کشور، به ویژه پس از بحران سوریه در سال ۲۰۱۱، بیش از هر زمان دیگری تقویت شد و ایران با حمایت های گسترده سیاسی، نظامی و مالی به یکی از اصلی ترین حامیان دمشق تبدیل شد. با این حال، علی رغم این سطح از نزدیکی، روابط اقتصادی و تجاری دو کشور رشد متناسبی با روابط سیاسی نداشته است. هدف این پژوهش بررسی چرایی این عدم توازن و تحلیل روند مبادلات تجاری ایران و سوریه در سال های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۰ است. روش تحقیق به صورت توصیفی تحلیلی و مبتنی بر داده های آماری، اسناد رسمی و تحلیل منابع معتبر انجام شد. یافته ها نشان می دهد صادرات ایران به سوریه در این بازه عمدتا شامل قطعات صنعتی، دارو و مواد غذایی بوده و واردات محدود به کالاهایی همچون فسفات و محصولات کشاورزی شده است. این روند تحت تاثیر مشکلات بانکی، محدودیت های حمل ونقل، تحریم های بین المللی و ضعف شناخت فعالان اقتصادی ایران از بازار سوریه شکل گرفته است. همچنین بررسی رقابت منطقه ای نشان داد کشورهایی مانند ترکیه، چین و امارات توانسته اند سهم بیشتری از بازار سوریه را تصاحب کنند و پروژه های مهم بازسازی به آنها واگذار شود. در نتیجه، ایران با وجود سرمایه گذاری های سیاسی و امنیتی گسترده، از منافع اقتصادی کمتری برخوردار شده است. این مقاله در پایان راهکارهایی همچون ایجاد بانک مشترک، توسعه خطوط مستقیم حمل ونقل، تقویت صادرات خدمات فنی مهندسی و تمرکز بر سرمایه گذاری بلندمدت را به عنوان الزامات اساسی برای ارتقای روابط اقتصادی ایران و سوریه پیشنهاد می دهد.

کلیدواژه ها:

ایران ، سوریه ، روابط اقتصادی ، تجارت خارجی ، بازسازی سوریه ، رقابت منطقه ای