اقتصاد به مثابه مسئله سعادت؛ یک مدل مفهومی برای الهیات اقتصادی مدرسی

جایگاه ایدئولوژی در علم اقتصاد و نیز نسبت اقتصاد اثباتی و هنجاری همواره یکی از پرسش های اساسی در مباحث روش شناسی علم اقتصاد بوده است و پاسخ های گوناگونی نیز به آن داده شده است؛ به طوری که برخی علم اقتصاد را چیزی جز الهیات عصر مدرن نمی دانند و عده ای دیگر ساحت علم اقتصاد را منزه از ورود ایدئولوژی غیرغالب ابطال می پندارند. بااین وجود اغلب جریانات فکری بر لحاظ اندیشه مدرسی به مثابه بخشی از تاریخ تحلیل اقتصادی اتفاق نظر دارند؛ اما سوال اساسی آن است که چگونه موضوعات اقتصادی برای یک الهی دان می تواند به مثابه یک پرسش تحلیلی درآید؟ این مطالعه در تلاش است تا با موردکاوی اندیشه های اقتصادی متفکران مدرسی واقع گرا نشان دهد که چگونه الهیات و به طور خاص نظریه سعادت مدرسی می تواند موضوعات اقتصادی را برای این الهی دانان به پرسش هایی تحلیلی مبدل سازد. نتایج این پژوهش نشان می دهد که معرفی نظریه سعادت دوگانه انسان ها و به طور خاص معرفی مفهوم سعادت ناقص در کنار سعادت کامل، زمینه اصلی توجه ایشان به موضوعات اقتصادی را ایجاد کرد؛ ازاین رو اقتصاد هم از جهت ملزومات مادی عمل فضیلت مندانه، هم از جهت صحنه ای برای قضاوت اخلاقی و نیز هم از جهت پیوند آن با بسیاری از فضائل انسانی برای مدرسیان موردتوجه بوده است.

کلیدواژه ها:

الهیات اقتصادی ، سعادت ، فضیلت ، اقتصاد مدرسی ، اقتصاد هنجاری