مدل سازی روابط بین عوامل موثر بر فرآیند توسعه خانواده محصول چابک (مطالعه موردی: شرکت سایپا)

در چشم انداز رقابتی امروز، شرکت های تولیدی با فشارهای فزاینده ای برای تامین سریع نیازهای مشتریان، هم زمان با کاهش هزینه ها و کاهش چرخه عمر محصول مواجه هستند. در پاسخ استراتژیک به این وضعیت، مفهوم «توسعه خانواده محصول چابک» مطرح شده است تا به شرکت ها امکان دهد انواع مختلفی از محصولات مرتبط را که اجزای مشابهی دارند تولید کنند؛ بدین منظور که بتوانند بخش های مختلف بازار را سریع تر و پیش از رقبا جذب کنند. با این حال، کارآمدی این فرآیند معمولا به دلیل عدم درک روابط علی و معلولی بین عوامل موثر بر آن محدود شده است. این مطالعه با تمرکز بر صنعت خودروسازی و به ویژه شرکت خودروسازی ایرانی سایپا درصدد رفع این شکاف است. اولین هدف این پژوهش، شناسایی عوامل کلیدی موفقیت در فرآیند توسعه خانواده محصول بود و سپس، مدل سازی روابط علی و معلولی بین این عوامل به منظور تدوین یک نقشه راه برای افزایش چابکی در توسعه خانواده محصول در بخش خودروسازی ایران. روش تحقیق، کاربردی بود و از روش توصیفی–پیمایشی در آن استفاده شد. با مرور ادبیات، ۲۹ عامل کلیدی در توسعه خانواده محصول چابک شناسایی شد که در پنج گروه اصلی طبقه بندی شدند. سپس، روش نگاشت مفهومی فازی برای مدل سازی روابط علی و معلولی بین عوامل شناسایی شده، بر اساس پاسخ های گردآوری شده از پرسش نامه های توزیع شده بین ۱۶ نفر از مدیران و کارشناسان خبره شرکت سایپا به کار گرفته شد. مدل ارائه شده به مدیران پیشنهاد می کند که با تمرکز بر روابط علی و معلولی موجود در مدل، بتوانند به نیازهای مشتریان، با حفظ کیفیت بالا، هزینه پایین و چرخه توسعه محصول کوتاه، پاسخ دهند.

کلیدواژه ها:

فرآیند توسعه خانواده محصول ، چابکی ، مدل علی-معلولی ، روش نگاشت مفهومی فازی ، شرکت خودروسازی سایپا