<span lang="AR-SA">واکاوی شدت هوازدگی شیمیایی و تفسیر پالئواقلیمی رسوبات کواترنری با استفاده از شاخص های ژئوشیمیایی<span dir="LTR">CIA <span lang="AR-SA"> و <span dir="LTR"> PIA<span lang="AR-SA">در <span lang="FA">مناطق<span lang="AR-SA"> خشک (مورد مطالعه: کویر ابرکوه)
سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 70
فایل این مقاله در 19 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_CCR-7-26_006
تاریخ نمایه سازی: 14 مرداد 1405
چکیده مقاله:
این پژوهش به بررسی شدت هوازدگی شیمیایی رسوبات کواترنری با استفاده از شاخص های ژئوشیمیایی (CIA و PIA) می پردازد. هدف اصلی، بازسازی شرایط اقلیمی گذشته و ارزیابی میزان دگرسانی شیمیایی در رسوبات و ارتباط آن با فرایندهای هوازدگی و تکامل رسوبی با استفاده از ترکیبات ژئوشیمیایی و کانی شناسی رسوبات یک ترانشه ۸ متری (شامل ۱۵ نمونه رسوبی) در چاله کویری ابرکوه، یکی از حوضههای ساختاری مهم در ایران مرکزی، است. تحلیل های کمی عناصر و اکسیدهای اصلی و فرعی به روش فلورسانس اشعه ایکس (XRF) انجام شد و شاخص های هوازدگی شیمیاییCIA ، PIA و کلسیتی شدن رسوبات برای ارزیابی شدت دگرسانی و نوسانات تراز آب محاسبه گردید. شاخص CIA بر اساس نسبت اکسید آلومینیوم به مجموع اکسیدهای اصلی قلیایی و قلیایی خاکی محاسبه شده و شاخص PIA نیز میزان دگرسانی فلدسپارهای پلاژیوکلاز را نشان می دهد. نتایج حاصل نشان می دهد که مقادیر CIA در بازه ۲۰ تا ۵۰ و مقادیر PIA در روندی همسو با آن در محدوده ۱۵ تا ۳۸ قرار دارند که هر دو نشان دهنده هوازدگی شیمیایی ضعیف تا متوسط هستند. پایین بودن این مقادیر بیانگر محدود بودن فرآیندهای هیدرولیز، ضعف شست وشوی شیمیایی و غلبه فرایندهای فیزیکی بر هوازدگی شیمیایی است. همچنین تغییرات نسبی در مقادیر شاخص ها نشان دهنده نوسانات اقلیمی کوتاه مدت در طول دوره کواترنر و شکلگیری فازهای خشک و مرطوب است. تحلیل توالی رسوبی ترانشه نشان دهنده نوسانات اقلیمی مشخص است؛ لایه های پایینی و قدیمی تر با افزایش غلظت اکسیدهای پایدار ( )، نشان دهنده فازهای گرم و مرطوب کواترنر پیشین هستند. در بخش های میانی، فازهای نوسانی مرطوب/سرد و خشک حاکم بوده که با ترسیب کربنات کلسیم در نمونه ۱۱ و افزایش تراز آب و فعالیت بیوشیمیایی (اوج گیری منیزیم) در نمونه های ۱۳ و ۱۴ همبستگی دارد. در نهایت، افزایش چشمگیر ( ) در لایه های سطحی (نمونه ۱۵)، حاکی از خشک شدن تدریجی دریاچه و تثبیت شرایط فوق خشک کنونی است.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
محمد شریفی پیچون
دانشیار ژئومورفولوژی گروه جغرافیا، دانشگاه یزد، یزد، ایران
علی شهریار
استادیار ژئومورفولوژی گروه جغرافیا، دانشگاه یزد، یزد، ایران
مهدیه مسعودی
دانش آموخته کارشناسی ارشد گروه جغرافیا، دانشگاه یزد، یزد، ایران
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
