تبارشناسی مدرنیته در چشم اندازی تطبیقی: ردیابی کهن الگوهای تمدنی در ساختار مدرنیته

این پژوهش با به چالش کشیدن روایت غالب از مدرنیته به عنوان یک گسست تاریخی به بررسی تبارشناختی پیوستگی های ساختاری میان شاخص های بنیادین کهن الگوهای تمدنی و ارکان عصر مدرن می پردازد. در برابر دیدگاهی که مدرنیته را گسستی بنیادین از سنت های پیشین می داند، این پژوهش استدلال می کند که برخی از ارکان مدرنیته تاثیرات ساختاری و الهیاتی قابل توجهی از این سنت ها پذیرفته اند. برای بررسی این موضوع، سه شاخص کلیدی عقلانیت علمی با تمرکز بر اندیشه های ابن میمون، سرمایه داری مدرن در پرتو آرای سومبارت و حاکمیت قانون با تاکید بر مدل جامعه خودگردان و خوانش اشمیت مورد تحلیل قرار گرفته اند. روش تحقیق کیفی و مبتنی بر تحلیل تاریخی-تطبیقی است که با بهره گیری از چارچوب نظری دیالکتیک تاریخی و تحلیل بینامتنی انجام شده است. نتایج نشان می دهد که گرچه مدرنیته محصول زمینه های مادی و تاریخی اروپاست، اما تکوین مفاهیم بنیادین آن از پیوندهای عمیق و گاه متناقض با سنت های الهیاتی پیشین تهی نیست. نتیجه گیری پژوهش حاکی از آن است که مدرنیته نه یک گسست بلکه بازآفرینی و بازتفسیر سکولار از یک شالوده تمدنی الهیاتی است. این مطالعه با آشکارسازی پارادوکس تبار دینی شاخص های سکولار بر ضرورت فهم مدرنیته به عنوان مرحله ای تکاملی و دیالکتیکی از تاریخ تمدن تاکید می ورزد

کلیدواژه ها:

مدرنیته ، تبارشناسی ، معرفت شناسی مدرن ، سرمایه داری مدرن ، کهن الگوهای تمدنی