طراحی مدل بازار نقل و انتقالات فوتبال لیگ برتر ایران

بازار نقل وانتقالات فوتبال ایران به دلیل عدم شفافیت، قیمت گذاری ذهنی، خلاهای قانونی و نقش پررنگ عوامل رابط محور، با ناکارآمدی ساختاری مواجه است. پژوهش حاضر با هدف طراحی مدلی بومی برای ساماندهی این بازار انجام شد. این مطالعه با رویکرد کیفی و روش نظریه داده بنیاد اجرا شد. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۵ خبره (بازیکنان، مربیان و مدیران) جمع آوری و با کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند. یافته ها نشان داد «مدیریت معاملات در محیط بی ثبات و غیرشفاف» پدیده محوری بازار است که از تعامل عوامل علی (مالی، ورزشی، مدیریتی)، زمینه ای (قانونی، اقتصادی، فرهنگی، زیرساختی) و مداخله گر (سیاسی، سازمانی، محیطی) شکل می گیرد و کنشگران را به راهبردهایی چون معاوضه و قراردادهای کوتاه مدت سوق می دهد. پیامدهای آن شامل تعادل رقابتی و کشف استعداد در کنار بی ثباتی تیم ها و حباب قیمتی است. بازار نقل وانتقالات ایران در چرخه ای معیوب گرفتار است که عوامل ساختاری و غیررسمی آن را بازتولید می کنند. بر اساس مدل، راهکارهای کلیدی عبارت اند از: اصلاح قوانین غیرواقعی، الزام به شفافیت مالی، تقویت نهادهای نظارتی، آموزش مدیران و کارگزاران، و حرکت به سوی مدیریت داده محور. این راهکارها می توانند به کاهش اقتصاد غیررسمی، افزایش ثبات تیمی و تقویت حرفه ای گری در فوتبال ایران بینجامند.

کلیدواژه ها:

بازار نقل و انتقالات ، فوتبال ایران ، نظریه داده بنیاد ، عوامل ساختاری ، مدل بومی