ارزیابی عملکرد استراتژیهای هوشمند اولویت دهی زمانی و مکانی سیستم حمل و نقل همگانی - مطالعه موردی: شهر اصفهان

این پژوهش، به مقایسه دو استراتژی پیشنهادی برای اولویت دهی به اتوبوس های حمل و نقل همگانی درون شهری در راستای بهبود کیفیت سیستم حمل ونقل همگانی و در عین حال به حداقل رساندن مجموع تاخیرات وارده بر کل کاربران شبکه معابر شهری می پردازد: استراتژی اولویت دهی مکانی (خطوط اتوبوس با اولویت دهی متناوب) و استراتژی اولویت دهی ترکیبی مکانی-زمانی (خطوط اتوبوس متناوب همراه با اولویت دهی عبور از تقاطعهای چراغدارهوشمند). بدین منظور، یک مسیر ۵.۵ کیلومتری متشکل از ۷ تقاطع چراغ دار شهر اصفهان، در نرم افزار ایمسان شبیه سازی شد. سه سناریو شامل وضعیت موجود خط اختصاصی اتوبوس، خط اتوبوس با اولویت دهی مکانی، خط اتوبوس با اولویت دهی ترکیبی مدل سازی شدند. شبیه سازی ها در دو دامنه از حجم ترافیک و سرفاصله های زمانی متفاوت اتوبوس ها انجام گرفت. معیار اصلی ارزیابی، مجموع تاخیر افراد در کل مسیر بود. نتایج نشان داد که عملکرد بهینه هر استراتژی به سرفاصله زمانی اتوبوس ها و حجم ترافیک وابسته است: در سرفاصله های زمانی کوتاه (۲ و ۳ دقیقه)، استراتژی اولویت دهی مکانی عملکرد بهتری داشت و تاخیر وارده بر افراد را به ترتیب٪ ۳/۷ (در شرایط ترافیکی غیر اشباع) و ۹ تا ۱۵/۸٪ (در شرایط ترافیکی اشباع- فوق اشباع) کاهش داد. در مقابل، در سرفاصله های زمانی بلند (۶ و ۱۰ دقیقه)، استراتژی ترکیبی اثربخش تر بود و مجموع تاخیر را به ترتیب ۶/۸ تا۷/۱ و ۲۰/۵ تا ۲۷/۱% در دامنه حجمهای ترافیکی پیشگفته کاهش داد. این یافته ها نشان می دهد که هر دو استراتژی، در شرایط عملیاتی مناسب، می توانند تاثیر مثبت قابل توجهی بر کیفیت تردد ترافیک خودروهای شخصی و حمل و نقل همگانی داشته و مورد استفاده قرار گیرند.