اثر دیپلماسی اقتصادی بر پیچیدگی اقتصادی، تجارت دوجانبه و سرمایه گذاری مستقیم خارجی (مطالعه موردی: منتخبی از کشورهای توسعه یافته و درحال توسعه)

تحولات اقتصاد جهانی در سال های اخیر نشان می دهد که موفقیت کشورها در دستیابی به رشد پایدار و ارتقای جایگاه بین المللی، به توانایی آن ها در بهره گیری از ابزارهای نوین سیاست خارجی، به ویژه دیپلماسی اقتصادی وابسته است. با تشدید رقابت جهانی برای دسترسی به بازارهای بین المللی، جذب سرمایه گذاری مستقیم خارجی و توسعه ظرفیت های فناورانه، دیپلماسی اقتصادی به ابزاری راهبردی برای پیوند میان سیاست و اقتصاد و تحقق منافع ملی تبدیل شده است. بر این اساس، پژوهش حاضر به بررسی اثر دیپلماسی اقتصادی بر پیچیدگی اقتصادی، تجارت دوجانبه و سرمایه گذاری مستقیم خارجی در ۳۰ کشور توسعه یافته و درحال توسعه طی دوره ۲۰۰۸ تا ۲۰۲۳ می پردازد. برای برآورد روابط بین متغیرها از سیستم معادلات همزمان و روش حداقل مربعات سه مرحله ای (۳SLS) استفاده شد. نتایج نشان می دهد دیپلماسی اقتصادی اثری مثبت و معنادار بر هر سه شاخص داشته و می تواند به طور همزمان موجب ارتقای پیچیدگی اقتصادی، گسترش تجارت و افزایش جذب سرمایه گذاری مستقیم خارجی شود. همچنین یافته ها حاکی از وجود رابطه منفی و معنادار میان تجارت دوجانبه و سرمایه گذاری مستقیم خارجی است که بیانگر اثر جایگزینی این دو در برخی شرایط اقتصادی است. بر این اساس توصیه می شود سیاست گذاران با تقویت ابزارهای دیپلماسی اقتصادی و طراحی راهبردهای متوازن، توسعه تجارت و جذب سرمایه گذاری را هم راستا سازند.

کلیدواژه ها:

دیپلماسی اقتصادی ، پیچیدگی اقتصادی ، تجارت دوجانبه ، سرمایه گذاری مستقیم خارجی ، روش حداقل مربعات سه مرحله ای (۳sls)