مبانی و موانع مرجعیت علمی قرآن از منظر امام خمینی

قرآن کریم، منبع اصلی هدایت در دین اسلام، با جامعیت و غنای بی نظیر خود در موضوعات مختلف، می تواند به عنوان مرجع اصلی در حوزه های علمی، فرهنگی، اخلاقی و اجتماعی مورد استفاده قرار گیرد. این کتاب الهی نه تنها راهنمای معنوی مسلمانان است، بلکه حاوی اصول و قواعد ارزشمندی برای پیشرفت در عرصه های گوناگون زندگی انسانی نیز هست. برای اثبات این مرجعیت و تحقق آن در جامعه، شناسایی مبانی و موانع موجود ضروری است. در این راستا، بررسی دیدگاه های امام خمینی به عنوان یکی از اندیشمندان برجسته اسلامی اهمیت ویژه ای دارد. امام خمینی با تاکید بر نقش محوری قرآن در زندگی فردی و اجتماعی، راهکارهایی برای تحقق مرجعیت علمی و عملی آن ارائه داده اند. این مقاله با رویکردی توصیفی- تحلیلی به بررسی مبانی و موانع مرجعیت علمی قرآن از منظر امام خمینی می پردازد. نتایج تحقیق نشان می دهد که مبانی مرجعیت علمی قرآن از دیدگاه ایشان شامل اصول بنیادین (همچون جامعیت، جاودانگی، تحریف ناپذیری و استنباط نوآورانه) و اصول ارتباطی (همچون تنوع مخاطبان، شیوه های بیان متنوع و زبان خاص قرآن) است. در مقابل، موانع جدی در مسیر تحقق مرجعیت قرآن وجود دارد. این موانع شامل موانع درونی (همچون حجاب علم، تصویرسازی دست نیافتنی از قرآن، اعتقادات نادرست و احساس بی نیازی از تعالیم قرآن) و موانع بیرونی (همچون فاصله گرفتن از معارف قرآنی اهل بیت(ع)، دنیاپرستی، سیاست های استکباری و استعماری و ضعف عملکرد دانشمندان دینی) است.

کلیدواژه ها:

مرجعیت علمی قرآن ، امام خمینی ، مبانی مرجعیت ، موانع مرجعیت ، جامعیت قرآن