سندروم استکهلم در سازمان ها: تهدیدی نامرئی برای سلامت سازمانی

هدف: سندروم استکهلم سازمانی، زمانی بروز می کند که کارکنان در مواجهه با فشارهای مزمن، بی عدالتی های ساختاری و رهبری اقتدارگرا، به تدریج دچار نوعی وابستگی شناختی و عاطفی به همان منبع فشار می شوند و حتی به دفاع از آن می پردازند. هدف پژوهش حاضر، واکاوی تجربه زیسته کارکنان بانک از سندروم استکهلم سازمانی و ارائه دو مدل مفهومی شامل مدل آسیب شناسی و مدل راهکارهای مقابله ای است. روش: این پژوهش از نظر هدف بنیادی و از نظر ماهیت کیفی، با رویکرد پدیدارشناسی توصیفی انجام گردید. مشارکت کنندگان شامل ۱۵ نفر از کارکنان و مدیران میانی بانک های دولتی و خصوصی بودند که با استفاده از نمونه گیری هدفمند و گلوله برفی و بر اساس اصل اشباع نظری انتخاب شدند. یافته ها: تحلیل داده ها به استخراج یک مضمون محوری و شش مضمون اصلی شامل فشار ساختاری، عقلانی سازی آزار، سکوت دفاعی، تعارض اخلاقی، دل بستگی ناخواسته و دفاع از ساختار آسیب زا انجامید. همچنین، پنج مضمون مقابله ای زیسته برای کاهش وابستگی ناسالم شناسایی گردید. نتیجه گیری: سندروم استکهلم سازمانی ترکیب فشار ساختاری، آزارگری، ناایمنی شغلی و تعلیق اخلاق، است که کارکنان را به سوی سازوکارهای بقا سوق می دهد. مدل های ارائه شده می توانند به شناسایی زودهنگام این پدیده و طراحی مداخلات پیشگیرانه و اصلاحی موثر کمک کنند.

کلیدواژه ها:

استکهلم سازمانی ، سندروم ، گروگانگیری