موضوع توسعه شایستگی «انعطاف پذیری شناختی» (Cognitive Flexibility) از طریق مواجهه با پارادوکس ها

پژوهش حاضر با هدف بررسی نظری تاثیر رویکرد تدریس معکوس مبتنی بر پارادوکس بر انعطاف پذیری شناختی و تفکر خلاق دانش آموزان، به روش کتابخانه ای و با تکیه بر مرور نظام مند ادبیات علمی داخلی و خارجی انجام شده است. تدریس معکوس به عنوان یک رویکرد نوین آموزشی، با جابه جایی فرایند انتقال دانش از کلاس به فضای خارج از آن و اختصاص زمان کلاسی به یادگیری عمیق تر، زمینه ای مناسب برای مواجهه دانش آموزان با موقعیت های پارادوکسیکال فراهم می آورد. پارادوکس، به عنوان ابزاری شناختی، با ایجاد تعارض ذهنی و برهم زدن ساختارهای شناختی از پیش موجود، فرد را به بازسازی دانش و تولید راه حل های بدیل وا می دارد. یافته های نظری این پژوهش نشان می دهد که ادغام پارادوکس در ساختار تدریس معکوس می تواند انعطاف پذیری شناختی را از طریق تقویت تفکر واگرا، تحمل ابهام و تغییر دیدگاه ارتقا دهد و به طور هم زمان، تفکر خلاق را از طریق تحریک فرایندهای بینش محور و حل مسئله خلاقانه پرورش دهد. این پژوهش با تکیه بر نظریه های شناختی از جمله نظریه انعطاف پذیری شناختی اسپیرو (Spiro et al.، ۱۹۹۲)، نظریه بار شناختی سوئلر (Sweller، ۱۹۸۸) و رویکردهای تفکر خلاق آمابیل (Amabile، ۱۹۹۶)، چارچوبی نظری برای طراحی محیط های یادگیری پارادوکس محور ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

تدریس معکوس ، پارادوکس ، انعطاف پذیری شناختی ، تفکر خلاق ، یادگیری فعال ، مهارت های قرن بیست ویکم