بررسی سواد رسانه ای والدین و نقش آن در کاهش آسیب های فضای مجازی بر دانش آموزان

فضای مجازی به عنوان یکی از ارکان اصلی زندگی مدرن، در کنار فرصت های گسترده ای که برای یادگیری، ارتباطات و دسترسی به اطلاعات فراهم می سازد، آسیب ها و خطرات متعددی همچون اعتیاد به اینترنت، مواجهه با محتوای نامناسب، آزار و اذیت سایبری، افت تحصیلی، آسیب های روانی-اجتماعی و تهدیدات حریم خصوصی را برای دانش آموزان به همراه داشته است. در این میان، والدین به عنوان نخستین و مهم ترین نهاد اجتماعی کننده، نقش کلیدی در تربیت رسانه ای فرزندان ایفا می کنند و سطح سواد رسانه ای آنان می تواند به عنوان یک عامل حفاظتی و پیشگیرانه در برابر این آسیب ها عمل کند. مقاله حاضر با هدف بررسی نقش سواد رسانه ای والدین در کاهش آسیب های فضای مجازی بر دانش آموزان انجام شده است. روش پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، مروری و کتابخانه ای است در فرایند تحلیل داده ها از روش تحلیل محتوای کیفی استفاده شد. نتایج بررسی های به عمل آمده نشان داد که سطح سواد رسانه ای والدین در بسیاری از موارد در حد مطلوب قرار ندارد و این مسئله، آسیب پذیری فرزندان را در فضای مجازی افزایش داده است. همچنین مشخص شد که والدین با سواد رسانه ای بالا از طریق سه سازوکار اصلی شامل نظارت هوشمندانه، آموزش تفکر انتقادی به فرزندان و الگوسازی رفتاری، نقش موثری در کاهش آسیب های فضای مجازی بر دانش آموزان ایفا می کنند. بنابراین، ارتقای سواد رسانه ای والدین نیازمند رویکردی جامع، یکپارچه و مشارکتی از سوی نظام آموزشی، رسانه ها، نهادهای مدنی و خانواده ها است.

کلیدواژه ها:

سواد رسانه ای ، والدین ، فضای مجازی ، آسیب های فضای مجازی ، دانش آموزان