شناسایی چالش ها و فرصت های استفاده از هوش مصنوعی (AI) در شخصی سازی آموزش برای دانش آموزان با نیازهای ویژه در مدارس ابتدایی

تحول دیجیتال در نظام های آموزشی، زمینه را برای به کارگیری فناوری های نوین، به ویژه هوش مصنوعی، در پاسخ گویی به تفاوت های فردی یادگیرندگان فراهم کرده است. یکی از حوزه هایی که بیشترین ظرفیت را برای بهره مندی از هوش مصنوعی دارد، آموزش دانش آموزان با نیازهای ویژه در دوره ابتدایی است؛ زیرا این گروه از دانش آموزان به دلیل تنوع در توانایی های شناختی، زبانی، رفتاری، حرکتی و اجتماعی، بیش از دیگران به آموزش های انطباقی و شخصی سازی شده نیاز دارند. هدف مقاله حاضر، شناسایی و تبیین فرصت ها و چالش های استفاده از هوش مصنوعی در شخصی سازی آموزش برای دانش آموزان با نیازهای ویژه در مدارس ابتدایی است. بررسی منابع معتبر بین المللی نشان می دهد که هوش مصنوعی می تواند در قالب سامانه های تدریس هوشمند، ابزارهای گفتار به نوشتار و نوشتار به گفتار، تولید محتوای دسترس پذیر، بازخورد فوری، تحلیل داده های یادگیری و طراحی مسیرهای آموزشی انفرادی، به بهبود مشارکت، دسترس پذیری، انگیزش و پیشرفت تحصیلی این دانش آموزان کمک کند. در مقابل، چالش هایی همچون سوگیری الگوریتمی، نقض حریم خصوصی، شکاف دیجیتال، وابستگی بیش از حد به فناوری، نابرابری در دسترسی، ضعف زیرساخت ها، کمبود آمادگی معلمان، و مخاطرات اخلاقی و حقوقی، می توانند اثربخشی این فناوری را محدود سازند. نتایج نشان می دهد که بهره گیری موفق از هوش مصنوعی در آموزش ویژه مستلزم رویکردی انسان محور، اخلاق مدار، مبتنی بر عدالت آموزشی و همراه با آموزش حرفه ای معلمان، طراحی فراگیر، نظارت انسانی و سیاست گذاری مسئولانه است.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، شخصی سازی آموزش ، دانش آموزان با نیازهای ویژه ، مدارس ابتدایی ، آموزش فراگیر ، فناوری آموزشی