طراحی، تدوین و تبیین برنامه توانمندسازی معلمان برای تدریس اثربخش در محیط های مجازی

نظام های تعلیم و تربیت در دوران معاصر با تحولات بسیار گسترده، شگرف و بنیادینی در ساختارها و فرایندهای آموزشی خود مواجه شده اند که انتقال بخش عظیمی از جریان یاددهی و یادگیری به محیط های آموزش غیرحضوری و شبکه های مجازی، بارزترین و مهم ترین نمود این دگرگونی های تاریخی به شمار می رود. این تغییر پارادایم گسترده و بی سابقه، با وجود تمامی فرصت های بی نظیری که برای گسترش دسترسی همگانی به دانش و عبور از محدودیت های زمانی و مکانی فراهم آورده است، چالش های بسیار پیچیده ای را نیز در زمینه تضمین کیفیت آموزش و حفظ پویایی کلاس های درس به همراه داشته است. در این میان، نقش کلیدی و غیرقابل انکار معلمان به عنوان راهبران اصلی جریان آموزش، بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است. پژوهش مروری و تحلیلی حاضر با هدف طراحی، تدوین و تبیین برنامه توانمندسازی معلمان برای تدریس اثربخش در محیط های مجازی انجام پذیرفته است. این مطالعه با بهره گیری از روش کتابخانه ای و مرور نظام مند متون و اسناد معتبر علمی تدوین گردیده است. نتایج حاصل از تحلیل داده ها نشان می دهد که تدریس کارآمد در فضای مجازی نیازمند مهارت هایی فراتر از سواد رایانه ای سطحی است و معلمان باید در سه بعد دانش محتوایی، مهارت های پداگوژیک دیجیتال و سواد فناورانه به صورت یکپارچه توانمند گردند. طراحی برنامه های توسعه حرفه ای مستمر، ایجاد جوامع یادگیری همتایان و ارائه پشتیبانی های فنی و روانی، می تواند معلمان را در خلق محیط های یادگیری تعاملی و سازنده گرا یاری رساند. پیشنهاد می گردد سیاست گذاران و مدیران آموزشی، توانمندسازی همه جانبه معلمان را به عنوان هسته مرکزی برنامه های راهبردی خود در توسعه آموزش مجازی قرار دهند.

کلیدواژه ها:

برنامه توانمندسازی ، معلمان ، تدریس اثربخش ، محیط های مجازی ، توسعه حرفه ای.