مانی و فرشته همزاد، فرستاده یزدان و ولیعهد عیسی مسیح: مقایسه منابع و بازنگری برخی دیدگاه های پیشین

محمد شکری فومشی

مانی و فرشته همزاد، فرستاده یزدان و ولیعهد عیسی مسیح: مقایسه منابع و بازنگری برخی دیدگاه های پیشین

محل انتشار: مجله الهیات تطبیقی، دوره: 17، شماره: 1

سال انتشار: 1405

نوع سند: مقاله ژورنالی

زبان: فارسی

مشاهده: 61

فایل این مقاله در 14 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

دریافت فایل کامل مقاله

صدور گواهی نمایه سازی
من نویسنده این مقاله هستم

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

https://civilica.com/doc/2671176

شناسه ملی سند علمی:

JR_COTH-17-1_003

تاریخ نمایه سازی: 7 مرداد 1405

چکیده مقاله:

مقاله حاضر در یک بررسی فقه اللغوی و متن شناختی می کوشد پس از ارزیابی و سنجش منابع مختلف سریانی و فارسی میانه و پارتی و یونانی و لاتین و قبطی و چینی، نشان دهد مانی با چه مفاهیمی و تحت چه عناوینی خود را با فرشته همزادش، توم (نرجمیگ)، یکی در نظر می گرفت و چگونه می توانست از نظر الهیاتی خود را فرستاده یزدان و همان پساگریو یا فارقلیطی بخواند که زمانی عیسی مسیح بشارت داده بود پس از او بیاید و مفسر کلام او باشد. مانی «بغ چهر» با همین انگاره بود که می توانست خود را ولیعهد و آنگاه جانشین شهریار ملکوت (عیسی) بنامد. مقاله بر این باور است که لفظ ایرانی میانه frys/štg اگرچه هم به معنای «فرستاده/رسول» است و هم «فرشته/ملک»، اگر در رابطه با شخص مانی به کار رفته باشد ترجمه «فرستاده» (رسول) ارجحیت دارد. مقاله نه تنها نشان می دهد عنوان مانی، «فرستاده یزدان»، باید در دوره اسلامی و تحت تاثیر عنوان «رسول الله» شکل گرفته باشد، بلکه گویای این نکته نیز هست که فارقلیط و مانی و همزاد/همتای آسمانی اش از نظر الهیاتی بیانگر یک حقیقت بودند.

کلیدواژه ها:

مانی ، فرشته همزاد ، فارقلیط ، فرشته شناسی مانوی

نویسندگان

محمد شکری فومشی

استادیار گروه ادیان شرق، دانشکده ادیان، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :

آگوستین، (۱۳۸۰). اعترافات (سایه میثمی، مترجم؛ مصطفی ملکیان، مترجم؛ چاپ ...
آلبری، چارلز رابرت سسیل، و ایبشر، هوگو (۱۳۸۸). زبور مانوی ...
ابن الندیم، محمد بن اسحاق (۱۹۹۷م). الفهرست. بیروت: المعرفه ...
ابن الندیم، محمد بن اسحاق (۱۳۹۰). مانی به روایت ابن ...
بهار، مهرداد، و اسماعیل پور مطلق، ابوالقاسم (۱۳۹۴). ادبیات مانوی. ...
دریایی، تورج (۱۳۷۷). لقب پهلوی «چهر از یزدان» و شاهان ...
https://www.sid.ir/paper/۸۸۰۶۸/faرضایی باغ بیدی، حسن (۱۳۹۰). درباره چند مهرنوشته و سکه ...
شکری فومشی، محمد (۱۳۹۲ [۱۳۹۳]). واژه های دخیل عربی در ...
https://irhj.sbu.ac.ir/article_۹۴۹۳۲.htmlغیبی، بیژن (۱۳۷۶). سرود مروارید. ایران شناسی، ۹(۳۴)، ۳۱۶-۳۲۷. https://ensani.ir/fa/article/۱۸۴۶۶۳کربن، ...
جاماسپ، آسانا (۱۳۸۲). متن های پهلوی (سعید عریان، مترجم). تهران: ...
وامقی، ایرج (۱۳۷۸). نوشته های مانوی و مانویان. تهران: پژوهشگاه ...
ویدنگرن، گئو (۱۳۷۶). مانی و تعلیمات او (نزهت صفای اصفهانی، ...
یوناس، هانس (۱۳۹۸). کیش گنوسی؛ پیام خدای ناشناخته و صدر ...
Augustinus (۱۹۸۱). Confessiones )L. Verheijen, Ed.). CCSL ۲۷ ...
Augustine (۲۰۰۱). Confessiones, (S. Meysami, Trans.; M. Malekian, Ed.; Second ...
Allberry, C. R. C., & Ebsher, H. (۲۰۰۹). The Manichean ...
Ibn al-Nadim, M. I. I. (۱۹۹۷). Al-Fihrist. Beirut: Al-Ma'rifah. [In ...
Boyce, M. (۱۹۵۴). The Manichaean Hymn-Cycles in Parthian. London-New York-Toronto ...
Boyce, M. (۱۹۷۵). A Reader in Manichaean Middle Persian and ...
Cameron, R., & Dewey, A. J. (Eds.) (۱۹۷۹). The Cologne ...
Corbin, H. (۲۰۱۴). Spiritual and Philosophical Perspectives of Iranian Islam ...
de Blois, F. (۲۰۰۶). Glossary to the New Persian texts ...
Daryaee, T. (۱۹۹۸). The Pahlavi title of ‘Čihr az Yazdān’ ...
Feldmann, E. (۱۹۸۷). Die ‘Epistula Fundamenti’ der nordafrikanischen Manichäer. Versuch ...
Fitzmyer, J. A. (۲۰۰۴). The Genesis Apocryphon of Qumran Cave ۱ ...
Fossum, J. (۱۹۸۵). The Name of God and the Angel ...
Franzmann, M. (۲۰۰۳). Jesus in the Manichaean Writings. London & ...
Gardner, I. (۱۹۹۵). The Kephalaia of the Teacher. The Edited ...
Gardner, I. (۲۰۲۰). The Founder of Manichaeism: Rethinking the Life ...
Gardner, I., & Lieu, S. N. C. (۲۰۰۴). Manichaean Texts ...
Gershevitch, I. (۱۹۵۴). A Parthian Title in the Hymn of ...
Gulácsi, Zs. (۲۰۱۴). The Prophet’s Seal: A Contextualized Look at ...
Henning, W. B. (۱۹۳۷). Ein manichäisches Bet- und Beichtbuch. Berlin, ...
Henrichs, A., & Koenen, L. (۱۹۷۰). Ein griechischer Mani-Codex (P. ...
Henrichs, A., & Koenen, L. (۱۹۷۵). Der Kölner Mani-Codex (P. ...
Henrichs, A., & Koenen, L. (۱۹۸۲). Der Kölner Mani-Codex (P. ...
Jamasp, A. (۲۰۰۳). Pahlavi Texts (S. Arian, Trans.). Tehran: Cultural ...
Jonas, H. (۲۰۱۹). The Gnostic Religion. The Message of the ...
Koenen, L., & Römer, C. (Eds.) (۱۹۸۸). Der Kölner Mani-Kodex ...
Leurini, C. (۲۰۰۴). Pasāgrīw - ‘Thronfolger’ Manis. In D. Durkin-Meisterernst, ...
Lieu, S. N. C. (۱۹۹۲). Manichaeism in the Later Roman ...
Ma, X. (۲۰۱۵). On the Date of the Ritual Manual ...
Morano, E. (۲۰۰۴). Manichaean Middle Iranian Incantation Texts from Turfan. ...
Morano, E. (۲۰۱۷). Manichaean Sogdian Poems. In S. N. C. ...
Ort [Oort], L. J. R. (۱۹۶۷). Mani, A Religio-historical Description ...
Pedersen, N. A. (۲۰۱۳). Manichaean Self-Designations in the Western Tradition. ...
Polotsky, H. J., & Böhlig, A. (۱۹۳۴-۱۹۴۰). Manichäische Handschriften der ...
Reck, C. (۲۰۰۴). Gesegnet sei dieser Tag. Manichäische Festtagshymnen. Edition ...
Rezai Baghbidi, H. (۲۰۱۱). On some Sassanid and Arab-Sassanid seal ...
Skjærvø, P. O. (۲۰۱۷). Iranian Elements in Manichaeism (with a ...
Shokri-Foumeshi, M. (۲۰۱۳ [۲۰۱۴]). Arabic Loan Words in the Oldest ...
Sims-Williams, N., & Durkin-Meisterernst, D. (۲۰۱۲). Dictionary of Manichaean Sogdian ...
Sundermann, W. (۱۹۷۹). Namen von Göttern, Dämonen und Menschen in ...
Sundermann, W. (۱۹۸۸). Der Paraklet in der ostmanichäischen Überlieferung. In ...
Sundermann, W. (۲۰۰۳). Ein manichäischer Lehrtext in neupersischer Sprache. In ...
Chi, T. (۱۹۴۳). 摩尼教下部讚 Mo Ni Chiao Hsia Pu Tsan ...
Vamaghi, I. (۱۹۹۹). The Writings of Mani and the Manichaeans. ...
Watson, W. G. E. (۲۰۱۸). Terms for Occupations, Professions and ...
Wiedengren, G. (۱۹۹۷). Mani and His Teachings (N. Safa Isfahani, ...

نمایش کامل مراجع