<span dir="RTL" lang="AR-SA">تقریری انتقادی از حقیقت «ماده» در مباحث فلسفی <span dir="RTL" lang="AR-SA">بر اساس تفسیر انفسی ماجرای هبوط حضرت آدم <span dir="RTL" lang="AR-SA">(علیه السلام) <span dir="RTL" lang="AR-SA">از منظر علامه طباطبایی

در این مقاله تلاش شده تا با رویکردی انفسی، تقریری نوین و انتقادی از موضوع بحث برانگیز ماده در فلسفه ارائه گردد. در این تقریر با تامل در روح معنای ماجرای هبوط آدم (ع) از منظر علامه طباطبایی روشن می گردد که عامل هبوط آدم (ع) به عالم ماده و یا اساسا عامل پیدایش عالم ماده، تعلق، محصور شدن و گرفتاری یک مرتبه وجودی برتر در مرتبه مادون وجودی است. در این تقریر انفسی هرگاه یک مرتبه وجودی برتر و مجرد با غفلت از عهد ربوبی از وجدان اطلاقی و وجودی خود به وجدانی محصور در یک تعین ماهوی مادون تنزل یابد وجدان مادی و در نتیجه عالمی مادی ظهور می یابد. در این مقاله پس از تشریح تفصیلی این مدعا با روش تحلیلی - فلسفی، در بیش از هفت فرع مهم ترین احکامی که حکما برای ماده بیان نموده اند؛ بر اساس این خوانش مورد بازخوانی انتقادی قرار گرفته تا نشان داده شود این تقریر چقدر در توضیح شفاف و برهانی احکام ماده توانمند تر است و می تواند ابهامات مهمی را که در اصل وجود ماده و احکام آن مطرح است مرتفع نماید. بعلاوه در فروع پایانی مقاله نشان داده شد که این تقریر انفسی از ماده برخلاف تقریر آفاقی مشهور، پیوند بسیار وثیقی با منظومه معارف اسلامی دارد و می تواند فهم فلسفی از برخی معارف دینی را ارتقاء بخشد.

کلیدواژه ها:

ماده ، حرکت ، روش انفسی ، حرکت جوهری ، هبوط آدم ، علامه طباطبایی ، ماده لطیفه