پویایی فضایی مهاجرت جمعیت و بازتوزیع فرصت های توسعه

طرح مسئله: جمعیت به عنوان اصلی ترین سرمایه هر کشور، زمانی می تواند موتور محرک توسعه باشد که از فرصت های برابر برای شکوفایی برخوردار شود. توزیع عادلانه فرصت ها بستر بهره گیری موثر از ظرفیت های انسانی و ارتقای پیشرفت ملی را فراهم می کند. درمقابل، نابرابری در دسترسی به این فرصت ها موجب مهاجرت های ناخواسته، کاهش بهره وری سرمایه انسانی و تعمیق شکاف های منطقه ای می شود. هدف: پژوهش با بررسی ضریب جینی به عنوان معیاری برای سنجش بازتوزیع فرصت های توسعه در استان های کشورمان، نقش مهاجرت جمعیت را به عنوان عامل اثرگذار در آن بررسی کرد. روش پژوهش: پژوهش کمی و از نوع تحقیقات کاربردی بود. برای تحلیل، مقادیر نهایی ضریب جینی برای استان های کشورمان، تهیه و سپس اطلاعات مهاجرت جمعیت در قالب ماتریس زوجی در Gephi انجام شد. برای تحلیل الگوها و مدل های فضایی نیز از ArcGIS و برای بررسی روابط آماری از SPSS استفاده شد. نتیجه پژوهش: نتایج پژوهش بیانگر آن است که استان های کشورمان در مناطق مرکزی و جنوب شرقی بیشترین شدت نابرابری را دارند. الگوهای مهاجرت جمعیت نیز عمدتا بر این مناطق متمرکز بوده و این نواحی را به کانون های اصلی جریان های مهاجرتی بدل ساخته است. بررسی رابطه میان نابرابری و مقادیر الگوی مرکزیت مهاجرت جمعیت نیز نشان می دهد که این ارتباط قوی است. به واقع می توان اظهار داشت مهاجرت جمعیت در کشورمان نه تنها پاسخی به نابرابری، به تشدید نابرابری ها منجر شده است. این موضوع اهمیت مطالعه و توجه به پویایی فضایی مهاجرت جمعیت را در کشورمان نشان می دهد.

کلیدواژه ها:

توسعه ، ضریب جینی ، مهاجرت ، جمعیت