بررسی راهکار های هدایت و جمع آوری آب های سطحی حاصل از بارندگی و سیلاب در بندرعباس جهت جلوگیری از هدررفت و مدیریت بحران

آب های سطحی ناشی از بارندگی در شهر بندرعباس با توجه به اقلیم گرم و بارش های ناگهانی، غالبا بدون بهره برداری مفید به خلیج فارس سرازیر می شوند و در عین حال موجب آب گرفتگی معابر و بروز بحران می گردند. هدف این مقاله شناسایی و ارزیابی راهکار هایی است که می تواند ضمن هدایت و جمع آوری آب های سطحی از بارش و سیلاب، از هدررفت منابع آبی جلوگیری کرده و به مدیریت بحران شهری در زمان بارندگی های شدید کمک نماید. روش تحقیق به صورت توصیفی-تحلیلی است؛ بدین ترتیب که با بررسی مطالعات پیشین، نمونه های اجرا شده در شهر های مشابه، و همچنین استفاده از شبیه سازی های هیدرولوژیکی، راهکار های بهینه استخراج شده اند. یافته ها نشان می دهد که با اصلاح شبکه زهکشی شهری بندرعباس و احداث تاسیسات ذخیره و نفوذ آب باران، می توان بخش قابل توجهی از رواناب را برای آبیاری فضای سبز شهری و تقویت منابع آب استفاده نمود. برای نمونه، نتایج یک مطالعه در بندرعباس نشان داده است که تنها رواناب حاصل از یک بارش با دوره بازگشت دو ساله در بخشی از این شهر حدود ۲۹۷ هزار مترمکعب برآورد شده که پتانسیل تامین آب مورد نیاز بیش از ۷۰ هکتار فضای سبز شهری را داراست. همچنین با به کارگیری تجربیات شهر های دیگر (مانند دوبی در امارات، سنگاپور و طرح «شهر اسفنجی» در چین) می توان سیستم های نوین جمع آوری و بهره برداری از آب باران را در بندرعباس پیاده سازی کرد. در پایان، مقاله نتیجه گیری می کند که تلفیق راهکار های مهندسی (مانند شبکه های زهکش و مخازن) و طبیعی (مانند پوشش های نفوذپذیر و فضای سبز بومی) به همراه مشارکت موثر شهروندان، می تواند به مدیریت پایدار آب های سطحی و کاهش خطرات سیلاب شهری در بندرعباس منجر شود.

کلیدواژه ها:

آب های سطحی ، بندرعباس ، مدیریت سیلاب شهری ، استفاده مجدد آب باران ، فضای سبز شهری ، مشارکت شهروندان