کاوشی در هنجارگریزی نوشتاری علی باباچاهی

زبان شعر، زبانی دیگرگونه است و شاعر برای آشنایی زدایی و گریز از عادت زدگی و خودکارشدگی(اتوماتیزه) زبان، همواره تمهیداتی را به کار می گیرد. این تمهیدات شامل دو مجموعه بزرگ عدول از هنجارهای زبان و افزودن بر قواعد زبان می شود. جفری لیچ از زبان شناسان انگلیسی ضمن اینکه ادبیات را مساله ای زبانی می داند، هشت نوع هنجارگریزی مشخص کرده است که یکی از آن، هنجارگریزی نوشتاری است. در هنجارگریزی نوشتاری، شاعر در شکل نوشتار تغییر ایجاد کرده و تمهیداتی را به کار می گیرد تا از طریق شکل نوشتار غرابت ایجاد کرده و مایه آشنایی زدایی و برجسته سازی شود. شاعران ضمن برجسته سازی و ایجاد غرابت در زبان شعر با این شیوه، مفاهیمی ثانوی را در قالب شکل نوشتار انتقال می دهند. در این حالت شعر به نقاشی نزدیک می شود و خواننده از شعر لذت بصری نیز می برد. هنجارگریزی نوشتاری گامی در جهت خلق هماهنگی و هارمونی بین فرم و محتوا و عامل زیبایی است. علی باباچاهی از شاعران معاصر فارسی نیز از این نوع هنجارگریزی در شعر خود استفاده کرده است. پژوهش حاضر این نوع هنجارگریزی را با روشی توصیفی-تحلیلی در شعر باباچاهی مورد بررسی و کاوش قرار داده است. نتیجه پژوهش حاضر گویای این است که باباچاهی ضمن آشنایی زدایی و برجسته سازی زبان شعرش با کاربست این نوع هنجارگریزی مفاهیمی ثانوی را نیز بر آن حمل کرده و همچنین با تقویت هماهنگی فرم (شکل نوشتار) و محتوا زیبایی هنری ایجاد کرده است

کلیدواژه ها:

شعر معاصر ، علی باباچاهی ، هنجارگریزی ، هنجارگریزی نوشتاری