ارزیابی نقش منظر فضاهای جمعی (آیینی) در تعامل با شهر (نمونه مورد مطالعه محله امامزاده قاسم واقع در گلابدره تهران)

فضای جمعی مکانی است که در آن حیات اجتماعی جریان دارد کالبد فضای جمعی خود به تنهایی و به صورت مجرد دربرگیرنده هویت ویژه ای نیست و ماندگاری بدون هویت غیر ممکن به نظر می رسد هویت و روح فضای جمعی در گرو بعد معنایی آن است که فضا را در ذهن مردم مانا و پایدار می نماید و حس تعلق به فضا را افزایش می دهد. یکی از جنبه های پایداری یک فضای جمعی این است که یک فضا بتواند طی نسل های گوناگون همواره پابرجا و استوار بماند. به ویژه فضاهای جمعی که حاصل تعامل انسان ها می باشند این فضاها برای زنده ماندن نیاز به عناصری دارند که از جمله آن می توان به عناصر طبیعی تاریخی و آیینی مراسمی اشاره کرد شاید بتوان گفت که عنصر آیینی مراسمی به واسطه ی رسوخ در عمق وجود، ایرانیان قبل و بعد از اسلام نقش بسیار تعیین کننده ای در این زنده سازی ایفا می کند و نقش روح را دارد برای کالبد یک فضا آیین ها در طول تاریخ و در ارتباطی که انسان با محیط پیرامونش برقرار کرده است شکل گرفته اند و به تدریج در جامعه پذیرفته شده اند و نسل به نسل انتقال یافته اند پس آیین ها در طول زمان عامل اساسی در پیوند میان انسان، کالبد تاریخ و طبیعت بوده اند امروزه توسعه شهرها و عدم توجه کافی به ابعاد آیین ها و فضاهای شکل گیری آن در جامعه می تواند منجر به از هم گسیختگی بعد فعالیتی از بعد کالبدی و معنایی آن شود و در نتیجه کمرنگ شدن و یا حتی از بین رفتن ارتباط این گونه فضاهای جمعی با شهر را زمینه ساز شود از این رو بررسی محله امامزاده قاسم به دلیل برخورداری از بعد آیینی قوی و داشتن فضاهای جمعی محله محور حائز اهمیت می باشد. مقاله حاضر علاوه بر پرداختن به موضوع اصلی شامل اطلاعات و توضیحاتی است که می تواند نقشی تکمیل کننده داشته و در شکل دادن ذهنیت مخاطب عام موثر بیفتد.

کلیدواژه ها:

فضای جمعی ، آیین های جمعی ، منظر شهری ، هویت شهری ، امامزاده قاسم