مدیریت یکپارچه بحران در نظام اداره شهری ایران

افزایش پیچیدگی و فراوانی بحران های شهری در دهه های اخیر مدیریت بحران را به یکی از مهمترین وظایف نظام اداره شهری تبدیل کرده است. تمرکز جمعیت، زیرساخت های حیاتی و فعالیت های اقتصادی در شهرها موجب شده است که پیامدهای بحران های طبیعی و انسان ساخت آثار گسترده ای بر عملکرد شهری و کیفیت زندگی شهروندان بر جای گذارد. در این میان تجربه های عملی نشان می دهد که رویکردهای سنتی و بخشی نگر در مدیریت بحران شهری به دلیل نبود هماهنگی نهادی و تصمیم گیری های پراکنده کارایی لازم را ندارند؛ از این رو مدیریت یکپارچه بحران به عنوان رویکردی نوین با هدف ایجاد انسجام نهادی و هماهنگی اقدامات در تمامی مراحل چرخه بحران مورد توجه قرار گرفته است. هدف این مقاله، تحلیل وضعیت مدیریت بحران در نظام اداره شهری ایران و تبیین ضرورت استقرار مدیریت یکپارچه بحران در این بستر نهادی است. پژوهش حاضر از نوع مروری تحلیلی بوده و با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی به بررسی مبانی نظری، ساختارهای نهادی، چالش ها و پیشینه پژوهش های داخلی و خارجی مرتبط با مدیریت بحران شهری پرداخته است. یافته های پژوهش نشان می دهد که علی رغم وجود قوانین و نهادهای متعدد در حوزه مدیریت بحران، پراکندگی نهادی، تداخل وظایف، ضعف هماهنگی بین سازمانی و غلبه رویکرد واکنشی از مهم ترین موانع تحقق مدیریت یکپارچه بحران در شهرهای ایران به شمار می روند. نتایج مقاله بر ضرورت بازنگری در ساختارهای مدیریتی، تقویت نقش مدیریت شهری، افزایش مشارکت محلی و گذار به رویکردی پیشگیرانه و یکپارچه در مدیریت بحران شهری تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

مدیریت یکپارچه ، بحران ، مدیریت بحران شهری ، نظام اداره شهری ، تاب آوری شهری ، حکمرانی شهری