بازخوانی سبک های معماری مفاصر ایران با تمرکز بر نقش تحولات تکنیک محور در شکل گیری گرایش های نوین

این پژوهش با هدف بازخوانی و تحلیل سبک های معماری معاصر ایران به بررسی نقش تحولات تکنیک محور در شکل گیری گرایش های نوین معماری می پردازد. بیان مسئله از این پرسش نشئت می گیرد که چگونه تغییرات مرتبط با روش های ساخت مصالح نو، سامانه های هوشمند و فناوری های طراحی دیجیتال توانسته اند مسیر تحول سبک شناسی معماری ایران را تحت تاثیر قرار دهند، به ویژه در بستری که معماری ایران همواره با چالش پیوند میان هویت بومی و فناوری نوین روبه رو بوده است. هدف اصلی این پژوهش، کشف الگوهای تحولی و تعیین میزان تاثیرگذاری عوامل تکنیک محور بر شکل گیری زبان های فرمی، سازمان فضایی و رویکردهای نوین طراحی در معماری معاصر است. روش تحقیق به صورت کیفی و مبتنی بر تحلیل محتوا، نمونه پژوهی تطبیقی و استنتاج انجام شده است. ابتدا منابع نظری و مستندات تاریخی تحلیلی بررسی شده، سپس مجموعه ای از پروژه های منتخب شاخص در چهار دهه اخیر با معیارهایی چون فرم، مصالح، تکنیک ساخت، منطق سازه ای و میزان وابستگی به فناوری های نو تحلیل شده اند. یافته ها نشان می دهد که تحولات تکنیک محور سه نوع گرایش بنیادین در معماری ایران ایجاد کرده است: گرایش نو بومی که فناوری را در خدمت بازخوانی الگوهای سنتی قرار می دهد، گرایش عملکردمحور که بر بهره وری انرژی، مصالح نو و سامانه های هوشمند تمرکز دارد، گرایش فرمال دیجیتال که محصول طراحی الگوریتمیک و ساخت فناورانه است. نتیجه گیری پژوهش تاکید می کند که معماری معاصر ایران در حال عبور از الگوهای صرفا فرم محور به الگوهای تکنیک پیشران است، روندی که اگر با اصول هویت گرایی، اقلیم محوری و مصالح بوم آورد ترکیب شود، می تواند مسیر شکل گیری سبک های پایدار و متمایز ایرانی را تقویت کند.

کلیدواژه ها:

معماری معاصر ایران ، سبک شناسی ، تحولات تکنیک محور ، نوآوری در ساخت ، گرایش های نوین معماری