تبیین مولفه های طراحی فضای کار اشتراکی با هدف افزایش کیفیت محیطی در بافت فرسوده

در دهه های اخیر گسترش سریع کلان شهرها و تحولات اقتصادی - اجتماعی موجب ایجاد فضاهای صنعتی متروکه شده است که کارکرد پیشین خود را از دست داده و به نقاط بلااستفاده در بافت شهری تبدیل شده اند. بازآفرینی این فضاها به عنوان یکی از راهبردهای توسعه پایدار شهری مطرح شده و تبدیل آنها به فضاهای کار اشتراکی رویکردی نوین در معماری و برنامه ریزی شهری است. این فضاها می توانند نیازهای گروه های متنوعی مانند استارتاپ ها، فریلنسرها و هنرمندان را تامین کرده و تعاملات اجتماعی و اقتصادی را در بافت های فرسوده افزایش دهند. هدف این پژوهش، شناسایی فرصت های بازآفرینی فضاهای صنعتی متروکه و ارائه معیارها و مولفه های طراحی فضاهای کار اشتراکی با تاکید بر کیفیت محیطی و پایداری اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی است. پژوهش حاضر از روش ترکیبی توصیفی-تحلیلی بهره گرفته و شامل مطالعات کتابخانه ای، تحلیل نمونه های موفق داخلی و بین المللی و بررسی میدانی در بافت فرسوده تهران می باشد. داده ها از طریق مطالعات اسنادی، پرسش نامه و مصاحبه با ذی نفعان و کاربران بالقوه جمع آوری شده و با استفاده از نرم افزارهای مدل سازی معماری و شهرسازی تحلیل و شبیه سازی گردیده است. نتایج پژوهش نشان می دهد بازآفرینی فضاهای صنعتی متروکه می تواند علاوه بر جلوگیری از تخریب بافت های فرسوده، کیفیت محیطی و کاربری فضاهای کار اشتراکی را بهبود بخشد، تعاملات اجتماعی و خلاقیت کاربران را افزایش دهد و پایداری اقتصادی و اجتماعی منطقه را ارتقا دهد. این پژوهش همچنین مولفه های کلیدی طراحی شامل کارکردی، فضایی، اجتماعی و زیست محیطی را ارائه می کند که می تواند به عنوان راهنمای عملی برای طراحی و برنامه ریزی فضاهای کار اشتراکی در بافت های فرسوده مورد استفاده قرار گیرد. پیاده سازی این نتایج می تواند به سیاست گذاران شهری کمک کند تا با بهره گیری از مدل های موفق بین المللی، طراحی منعطف، فناوری های هوشمند و توجه به نیازهای فرهنگی و اجتماعی کاربران پروژه های پویای بازآفرینی را در مناطق فرسوده به اجرا درآورند.

کلیدواژه ها:

فضای کار اشتراکی ، بافت فرسوده ، کیفیت محیطی ، بازآفرینی شهری ، طراحی معماری