ارزیابی اثرات گردشگری شهری بر توسعه اقتصادی و هویت فرهنگی شهرهای تاریخی ایران

گردشگری شهری یکی از مهمترین محرک های توسعه اقتصادی و فرهنگی در شهرهای تاریخی ایران به شمار می آید. شهرهایی چون اصفهان، شیراز، یزد، کاشان و تبریز با برخورداری از بافت های تاریخی و هویت فرهنگی منحصر به فرد ظرفیت بالایی برای جذب گردشگران داخلی و خارجی دارند. با این حال رشد بی برنامه گردشگری در بسیاری از این شهرها منجر به چالش هایی همچون فرسایش کالبدی بافت تاریخی، تجاری سازی فضاهای فرهنگی و تغییر الگوهای زندگی بومی شده است. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی اثرات گردشگری شهری بر توسعه اقتصادی و هویت فرهنگی شهرهای تاریخی ایران انجام شده و تلاش دارد رابطه دوسویه میان منافع اقتصادی حاصل از گردشگری و حفظ یا تضعیف هویت فرهنگی را تحلیل کند. روش پژوهش از نوع توصیفی-تحلیلی است و داده ها از طریق بررسی منابع کتابخانه ای، اسناد رسمی گردشگری و مصاحبه با کارشناسان حوزه میراث فرهنگی و توسعه شهری گردآوری شده است. نتایج نشان می دهد که گردشگری شهری اگر در چارچوب اصول پایداری و مدیریت فرهنگی هدایت شود می تواند موجب رونق اقتصادی، اشتغال زایی، احیای صنایع دستی و افزایش حس تعلق شهروندان به شهر شود؛ اما در صورت نبود سیاست های یکپارچه و نظارت موثر، خطر تبدیل شدن فضاهای تاریخی به محیط های صرفا تجاری و از بین رفتن اصالت فرهنگی شهرها وجود دارد.

کلیدواژه ها:

گردشگری شهری ، توسعه اقتصادی ، هویت فرهنگی ، شهرهای تاریخی ایران ، پایداری فرهنگی