مطالعه روند آلاینده های اصلی (SO۲، NO۲، O۳) قبل و بعد از دوران کووید-۱۹ در ایران با استفاده از تصاویر ماهواره ای Sentinel-۵ و تحلیل سری زمانی

هدف این پژوهش بررسی روند تغییرات غلظت آلاینده های گازی اصلی شامل دی اکسید نیتروژن (NO۲)، دی اکسید گوگرد (SO۲) و ازن (O۳) در ایران، پیش، حین و پس از دوران همه گیری کووید ۱۹ است. برای این منظور، از داده های ماهواره ای برای بازه زمانی ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۳ استفاده شد. با بهره گیری از رویکرد سنجش از دور و تحلیل های مکانی زمانی در محیط، تغییرات غلظت هر آلاینده در دوره های پیش از محدودیت ها، اوج قرنطینه و پس از بازگشایی فعالیت ها مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج تحلیل سری های زمانی نشان داد که در طول قرنطینه های ناشی از کووید-۱۹، به ویژه در مناطق شهری و صنعتی کاهش قابل توجهی در مقادیر دی اکسید نیتروژن (NO۲) و دی اکسید گوگرد (SO۲) مشاهده شد. در مقابل، غلظت ازن (O۳) روندی افزایشی داشت که به تضعیف پدیده تیتراسیون ناشی از کاهش مربوط می شود. پس از پایان محدودیت ها، آلاینده ها مجددا به سطوح پیش از همه گیری بازگشتند. این یافته ها نشان دهنده نقش موثر و غالب فعالیت های انسان زا در نوسانات کیفیت هوا و ضرورت توسعه سیاست های پایدار زیست محیطی برای مدیریت منابع آلودگی در ایران است.

کلیدواژه ها:

سنجش از دور ، آلودگی هوا ، کووید-۱۹ ، دی اکسید نیتروژن ، دی اکسید گوگرد ، ازن