نقش فناوری مدل سازی اطلاعات ساختمان (BIM) در بهبود زمان هزینه و کیفیت پروژه های ساختمانی

صنعت ساخت و ساز همواره با چالش های مرتبط با تاخیرات زمانی، افزایش هزینه ها و کاهش کیفیت اجرا مواجه بوده است. در سال های اخیر فناوری مدل سازی اطلاعات ساختمان به عنوان یک رویکرد نوین در مدیریت پروژه مطرح شده و توانسته است نقش مهمی در بهبود عملکرد پروژه های ساختمانی ایفا کند. هدف این پژوهش بررسی تاثیر مدل سازی اطلاعات ساختمان بر سه شاخص کلیدی، زمان، هزینه و کیفیت در پروژه های ساختمانی است. این پژوهش با رویکرد ترکیبی (کمی-کیفی) انجام شد. در مرحله کیفی مصاحبه نیمه ساختاریافته با متخصصان مدل سازی اطلاعات ساختمان انجام و تحلیل مضمون جهت استخراج ابعاد اصلی تاثیر این فناوری به کار گرفته شد. سپس بر اساس یافته های کیفی و ادبیات علمی پرسشنامه ای طراحی و میان ۱۵۰ متخصص فعال در پروژه های ساختمانی توزیع شد. داده های کمی با استفاده از تحلیل همبستگی، رگرسیون چندگانه و مدل سازی مسیر مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که مدل سازی اطلاعات ساختمان تاثیر معنادار و مثبت بر کاهش زمان پروژه دارد؛ به ویژه از طریق تشخیص تداخلات و بهبود برنامه ریزی چهار بعدی. همچنین مدل سازی اطلاعات ساختمان موجب کاهش قابل توجه هزینه ها می شود؛ این اثر از طریق کاهش دوباره کاری ها، افزایش دقت برآورد هزینه و مدیریت موثر تغییرات طراحی منتقل می گردد. علاوه بر این، یافته ها نشان داد که این فناوری کیفیت ساخت و ساز را با ارتقای دقت، طراحی، استانداردسازی فرایندها و بهبود ارتباطات بین ذی نفعان به طور چشمگیری افزایش می دهد. تحلیل های بین بخشی نیز آشکار ساخت که اثرات مدل سازی اطلاعات ساختمان در سه حوزه زمان، هزینه و کیفیت به شدت به هم وابسته اند. پژوهش حاضر تایید می کند که مدل سازی اطلاعات ساختمان یک رویکرد مدیریتی کارآمد برای ارتقای عملکرد پروژه های ساختمانی است. این فناوری می تواند با یکپارچه سازی اطلاعات، کاهش ریسک ها و افزایش شفافیت اجرای پروژه را بهینه کرده و بستر تحول دیجیتال در صنعت ساخت را فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

مدل سازی اطلاعات ساختمان ، مدیریت پروژه ، زمان ، هزینه ، کیفیت ساخت و ساز