بررسی و ارزیابی عوامل موثر بر تاخیر در پروژه های ساخت اداری و درمانی در ایران

تاخیر در پروژه های عمرانی به عنوان یکی از مسائل رایج در صنعت ساخت و ساز می تواند منجر به زیان های اقتصادی قابل توجهی گردد. یکی از شاخص های اصلی موفقیت پروژه ها تکمیل آنها در زمان مقرر است. با توجه به تکرار پذیری عوامل تاخیر در پروژه های ساخت و هزینه های ناشی از تطویل مدت اجرای آنها، شناخت و پیشگیری از این عوامل ضروری است. در ایران پروژه های عمرانی سهم قابل توجهی از بودجه و نظام اقتصادی کشور را به خود اختصاص می دهند و پیشرفت نامطلوب در اجرای آنها، به ویژه با توجه به نرخ تورم بالای دهه های گذشته زیان فراوانی به منابع ملی وارد می سازد. در تحقیق حاضر به کمک روش تحلیل محتوا، موانع و مشکلات ۳۰ پروژه اداری و درمانی طی مدت یک سال به صورت ماهانه بررسی گردید. سپس این موانع به ۱۱ عامل اصلی تفکیک و سهم هر یک از آنها بر اساس میزان تاثیر و فراوانی با استفاده از وزن دهی ماهانه ارزیابی شد. در ادامه این ۱۱ عامل به تفصیل بررسی شده و بر اساس مفاد نشریه ۴۳۱۱ مسئولیت هر یک از ارکان پروژه در قبال آنها تبیین و راهکارهای لازم جهت جلوگیری از این تاخیرات ارائه گردیده است. نتایج تحقیق نشان داد که تاخیر در پرداخت مطالبات مالی توسط کارفرما، ضعف مدیریت اجرایی پیمانکار در پروژه و کمبود نیروی اجرایی از مهم ترین عوامل ایجاد تاخیر در این پروژه ها به شمار می روند. بر این اساس پیشنهاد می شود کارفرما با ایجاد نظام پرداخت منظم و پیش بینی منابع اعتباری کافی از بروز مشکلات مالی جلوگیری نماید. در این راستا مدیریت صحیح منابع مالی پروژه از سوی پیمانکار بر کاهش تاخیر در این خصوص موثر خواهد بود. همچنین پیمانکار با تقویت مدیریت اجرایی پروژه از طریق به کارگیری ابزارهای مدیریت پروژه و تامین نیروی انسانی بومی و غیر بومی متناسب با برنامه زمان بندی می تواند عملکرد پروژه را بهبود بخشیده و احتمال تاخیرات مشابه را کاهش دهد.

کلیدواژه ها:

پروژه های عمرانی ، تاخیر ، پیمانکار ، مدیریت پروژه ، هزینه ساخت