تبیین الگوی توسعه سرمایه شناختی دانش آموزان بر پایه آموزش شخصی سازی شده و فناوری های هوشمند

در شرایطی که نظام های آموزشی با تحولات سریع علمی، فناورانه و اجتماعی مواجه اند، توجه به ابعاد عمیق یادگیری و پرورش توانایی های ذهنی دانش آموزان بیش از گذشته اهمیت یافته است. سرمایه شناختی به عنوان مجموعه ای از قابلیت های ذهنی شامل تفکر انتقادی، حل مسئله، خلاقیت، فراشناخت، خودتنظیمی و توانایی پردازش و به کارگیری دانش، از مهم ترین عوامل موفقیت تحصیلی و آمادگی برای زیست موثر در جامعه دانش بنیان به شمار می آید. از این منظر، پژوهش حاضر می کوشد نشان دهد که چگونه می توان از ظرفیت آموزش شخصی سازی شده و فناوری های هوشمند برای تقویت و توسعه این سرمایه ارزشمند بهره گرفت. یادگیری زمانی اثربخش تر خواهد بود که با ویژگی ها، نیازها، توانایی ها، علایق و سرعت یادگیری هر دانش آموز هماهنگ باشد. آموزش شخصی سازی شده با فاصله گرفتن از الگوی یکسان نگر سنتی، امکان طراحی تجربه های یادگیری متناسب با تفاوت های فردی را فراهم می سازد و زمینه مشارکت فعال تر دانش آموز را در فرایند یادگیری افزایش می دهد. در این میان، فناوری های هوشمند همچون هوش مصنوعی، سامانه های یادگیری تطبیقی، تحلیل داده های آموزشی و ابزارهای بازخورددهی فوری، می توانند اطلاعات دقیق تری از وضعیت یادگیری دانش آموز فراهم آورند و مسیرهای آموزشی مناسب تری را پیشنهاد دهند. بدین ترتیب، پیوند آموزش شخصی سازی شده با فناوری های هوشمند، بستری برای ارتقای کیفیت یادگیری و توسعه ظرفیت های شناختی دانش آموزان ایجاد می کند. هر یک از مولفه های سرمایه شناختی، آموزش شخصی سازی شده و فناوری های هوشمند به صورت جداگانه مورد توجه قرار گرفته اند، اما تبیین رابطه نظام مند میان آن ها در قالب یک الگوی جامع کمتر دیده می شود.

کلیدواژه ها:

سرمایه شناختی ، دانش آموزان ، آموزش شخصی سازی شده ، فناوری های هوشمند