صیانت از مشتریان بانکها و موسسات اعتباری؛ چالش ها و راهکارها

تاکید بر اینکه صیانت موثر از مشتریان نه یک هزینه بلکه سرمایه ای اساسی برای ثبات مالی، اعتماد عمومی و کارآیی بازار محسوب می شود در پی پاسخ به این پرسش کلیدی است که چگونه می توان در شرایط پیچیده کنونی شامل تحولات دیجیتال، ساختار حقوقی خاص و چالش های نظارتی، چارچوبی مقاوم و عادلانه برای حمایت از حقوق مصرف کنندگان خدمات مالی ایجاد نمود. این مقاله با روش تحلیلی توصیفی و با اتکا به مطالعات کتابخانه ای و تطبیقی به بررسی چالش های صیانت از مشتریان بانکی در ایران و ارائه راهکارهای بومی می پردازد. یافته ها نشان می دهد چالش ها در چهار حوزه اصلی قرار دارند: فناورانه، تهدیدات سایبری پیچیده و ریسک های بانکداری باز، حقوقی-مقرراتی، پراکندگی مقررات و ضعف ضمانت اجرا، رفتاری-اطلاعاتی (سواد مالی ناکافی و سوگیری های شناختی) و نهادی پراکندگی نظارتی و فرهنگ سازمانی غیر مشتری محور. در پاسخ راهکارهای یکپارچه ای پیشنهاد شده است: تدوین قانون جامع صیانت و ایجاد نهاد میانجیگری تخصصی برای حل اختلافات، راه اندازی پلتفرم ملی نظارت هوشمند و تعیین استانداردهای امنیتی پیشرفته، اجرای برنامه ملی سواد مالی و شفاف سازی خدمات، تمرکز اختیارات نظارتی و اصلاح حاکمیت شرکتی بانک ها. مطالعه تطبیقی الگوهای جهانی حاکی از ضرورت ترکیب اقتدار نظارتی مستقل، ضمانت اجرایی قوی و توانمندسازی مشتری است. نتیجه گیری نهایی تاکید می کند که صیانت از مشتری یک سرمایه گذاری راهبردی برای ثبات مالی است و اجرای اولویت هایی مانند تصویب قانون جامع، ایجاد مرکز امنیت سایبری مالی و پلتفرم شفافیت خدمات گام اساسی برای تحکیم اعتماد عمومی و توسعه مالی پایدار به شمار می آید.

کلیدواژه ها:

صیانت از مشتری ، حفاظت از مصرف کننده ، سواد مالی ، شفافیت بانکی ، امنیت سایبری بانکی ، نظارت رفتاری