تحلیل راهکارهای مناسب برای ارتقاء هویت در معماری معاصر نمونه موردی بررسی نمای بناها در خیابان بهمن

امروزه یکی از مهمترین چالش های معماری معاصر ضعف در انتقال و بازنمایی هویت فردی و جمعی در سیمای شهری است. پژوهش حاضر با هدف تحلیل راهکارهای موثر در ارتقاء هویت معماری معاصر، به بررسی نمای بناها به عنوان مولفه های کلیدی در ارتباط میان انسان و محیط می پردازد. اساس مسئله پژوهش بر این سوال استوار است که محیط شهری با چه مولفه ها و سازوکارهایی می تواند در شکل گیری و تقویت هویت انسانی و اجتماعی نقش آفرینی کند. در این راستا این مقاله با مروری بر آخرین دستاوردهای نظری و تجربی پیرامون طراحی نماهای شهری و مفهوم هویت در معماری، سعی دارد مدلی جامع از انسان و ابعاد ادراکی او ارائه دهد تا بتوان از آن در طراحی جدارهای شهری بهره برد. فضای معماری از ظرفیت تامین نسبی نیازهای مادی و روانی انسان برخوردار است اما برای پاسخگویی به نیازهای روحانی و عقلانی تنها می تواند بستری آگاهانه و اختیاری فراهم آورد که در آن فرایند تکامل و خودآگاهی انسان امکان بروز یابد. در این چهارچوب نقش معماران و طراحان فضا به عنوان آفرینندگان محیط، آگاه شدن از مولفه های ادراکی انسان و ارزش های فرهنگی جامعه است تا بتوانند با تاکید بر عناصر کالبدی، معنایی و کارکردی، به خلق محیطی غنی و هویتمند یاری رسانند. نتایج این پژوهش نشان می دهد که تعامل هماهنگ میان نظام های کالبدی، ادراکی، معنایی و کارکردی در طراحی نماهای شهری همراه با توجه به ارزش گذاری های فردی و جمعی می تواند موجب تربیت ادراکات زیباشناسانه و هویتی در افراد شده و به غنای فرهنگی محیط شهری بیافزاید. تحقق این امر در گرو رویکردی آگاهانه و مبتنی بر ارزش های فرهنگی، اجتماعی و دینی جامعه در طراحی محیط است که در نهایت منجر به هم خوانی میان فرد و محیط و پایداری هویت شهری می شود.

کلیدواژه ها:

هویت معماری ، معاصر ، ادراک انسانی ، نمای ساختمان