حسابداری سبز: ارائه الگویی برای افشاء زیست محیطی

مقدمه: شرکت ها و صنایعی که فعالیت های آن ها دارای آثار گسترده محیطی، اجتماعی و اقتصادی است، با چالش جدی در زمینه انتشار اطلاعات در مورد فعالیت های زیست محیطی خود روبه رو هستند. هدف این پژوهش شناسایی متغیرهای تاثیرگذار بر افشاء زیست محیطی و ارائه الگویی برای افشاء آن است. روش پژوهش: پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و بر اساس چگونگی جمع آوری داده ها و از جنبه روش انجام آن، پژوهشی توصیفی-تحلیلی از نوع تحلیل محتوا است. جامعه آماری پژوهش را کلیه خبرگان و متخصصان صاحب نظر در زمینه حسابداری سبز و حسابداری زیست محیطی تشکیل می دهد. نمونه آماری پژوهش، شامل ۲۹ نفر از این خبرگان (کارشناسان زیست محیطی و اعضای با تجربه جامعه حسابداران رسمی ایران در این زمینه) می شود. به منظور جمع آوری و تحلیل دیدگاه ها و نظرات خبرگان از روش دلفی فازی و فن ماتریس زوجی دلفی فازی و نرم افزار Expert choice نسخه ۱۱ استفاده شده است. یافته ها: متغیرهای اصلی تاثیرگذار بر افشاء زیست محیطی شناسایی شده در این پژوهش عبارت است از: اقدامات پیش گیرانه، اقدامات جبرانی و اقدامات مدیریتی. اقدامات پیش گیرانه شامل پیش گیری از آلودگی هوا، اقدامات حفاظت از محیط زیست و الگوهای مصرف انرژی؛ اقدامات جبرانی شامل اقدامات جبران خسارت و اقدامات کاهنده خسارت؛ و اقدامات مدیریتی شامل اقدامات مشارکت در فعالیت های اجتماعی، کسب گواهینامه ها و افتخارات و تحقیق و توسعه است. نتیجه گیری: متغیرهای تاثیرگذار بر افشاء زیست محیطی به فراخور کمی و کیفی بودن و نیز سطح اهمیت آن در صورت های مالی و یا یادداشت های همراه صورت های مالی قابلیت افشاء خواهد داشت. شناسایی درآمدها و هزینه های فعالیت های زیست محیطی و افشاء آن ها گام موثری در حرکت سازمان ها به سمت اجرای حسابداری سبز خواهد بود.

کلیدواژه ها:

افشاء زیست محیطی ، الگو ، حسابداری سبز ، روش دلفی فازی