مدل یابی نقش عدالت آموزشی، کیفیت تدریس، مشارکت والدین، انگیزش تحصیلی و احساس امنیت روانی در بهبود کیفیت یادگیری دانش آموزان

نظام های آموزشی در عصر حاضر با تحولات گسترده ای در حوزه های اجتماعی، فرهنگی، فناوری و اقتصادی مواجه هستند و این تحولات، انتظارات از مدارس را نسبت به گذشته به طور چشمگیری افزایش داده است. در دنیای امروز، مدرسه صرفا مکانی برای انتقال دانش نیست، بلکه محیطی برای پرورش توانایی های شناختی، عاطفی، اجتماعی و اخلاقی دانش آموزان محسوب می شود. از این رو، کیفیت یادگیری دانش آموزان به عنوان یکی از مهم ترین شاخص های موفقیت نظام های آموزشی، بیش از هر زمان دیگری مورد توجه پژوهشگران، سیاست گذاران آموزشی و مدیران مدارس قرار گرفته است. کیفیت یادگیری تنها به میزان حفظ مطالب درسی محدود نمی شود، بلکه بیانگر یادگیری عمیق، پایدار، معنادار و قابل انتقال به موقعیت های جدید است؛ یادگیری ای که بتواند زمینه رشد تفکر انتقادی، حل مسئله، خلاقیت، خودتنظیمی و مسئولیت پذیری را در دانش آموزان فراهم سازد. دستیابی به چنین سطحی از یادگیری مستلزم فراهم بودن مجموعه ای از شرایط آموزشی، روان شناختی، خانوادگی و اجتماعی است که هر یک به گونه ای بر فرآیند یاددهی و یادگیری اثر می گذارند. کیفیت یادگیری نتیجه تعامل پیچیده عوامل گوناگون است و نمی توان آن را صرفا به توانایی های فردی دانش آموز یا عملکرد معلم محدود کرد. امروزه دیدگاه های نوین تعلیم و تربیت بر این باورند که یادگیری محصول تعامل میان ویژگی های فردی فراگیر، کیفیت محیط آموزشی، روابط انسانی، حمایت خانواده، عدالت در دسترسی به فرصت های آموزشی و احساس امنیت روانی در محیط مدرسه است. به همین دلیل، شناسایی و تحلیل همزمان عوامل موثر بر کیفیت یادگیری می تواند زمینه طراحی سیاست ها و برنامه های آموزشی اثربخش را فراهم آورد. در این میان، عدالت آموزشی، کیفیت تدریس، مشارکت والدین، انگیزش تحصیلی و احساس امنیت روانی از مهم ترین متغیرهایی هستند که هر یک به شیوه ای متفاوت اما مکمل، بر موفقیت تحصیلی و کیفیت یادگیری دانش آموزان اثرگذارند. در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به بررسی مدل یابی نقش عدالت آموزشی، کیفیت تدریس، مشارکت والدین، انگیزش تحصیلی و احساس امنیت روانی در بهبود کیفیت یادگیری دانش آموزان پرداخته شود. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که عدالت آموزشی، کیفیت تدریس، مشارکت والدین، انگیزش تحصیلی و احساس امنیت روانی به عنوان عواملی مکمل و درهم تنیده، نقش تعیین کننده ای در ارتقای کیفیت یادگیری دانش آموزان دارند و تقویت هم زمان این مولفه ها می تواند زمینه ساز یادگیری عمیق، پایدار، افزایش موفقیت تحصیلی و تحقق اهداف نظام تعلیم و تربیت در مدارس باشد.

کلیدواژه ها:

عدالت آموزشی ، کیفیت تدریس ، مشارکت والدین ، انگیزش تحصیلی ، امنیت روانی